21 april 2010

Zind-Humbrecht, top biodynamie uit de Elzas

 "If fermentation does stop prematurely, there are various options to 'kick-start' it:
- increase nutrient level of by adding nitrogen-rich products such as di-ammonium phosphate (DAP) and/or thiamine (vitamin B).
- re-inoculate, either by adding................
"

"Phenolic compounds (also called polyphenolics or polyphenols) are a large group of compounds based on the phenol molecule. Two main type of phenolic compouns exist:
- Non-flavonoids, which are the simples phenolics such as benzoic and cinnamic acids.
- Flavonoids, which include substances such as catechins, resveratrol, and anthocyanins."


De twee bovenstaande stukjes komen niet uit mijn gesprek met Olivier Humbrecht maar zijn wel de reden waarom het de laatste weken iets rustiger is op Vinama. Ik zit namelijk weer diep in de boeken voor een examen eind volgende maand van WSET Level 4 Diploma course. Hondertachtig bladzijden over het verbouwen van druiven en het maken van wijn en ik kan je bij deze bevestigen dat hoe ouder je wordt, des te meer tijd je nodig hebt om zoiets onder de knie te krijgen. 

zind-humbrecht alscace elzas biodymamie riesling olivier
Links Olivier Humbrecht, MW en (2m10 lang?) wijnproducent   

Het domein Zind-Humbrecht werd opgericht in 1959 toen Léonard Humbrecht trouwde met Geneviève Zind. Daarvoor bestond het domein Humbrecht al en dat sinds 1620. Vandaag de dag zwaait zoon Olivier de scepter. Olivier Humbrecht was de eerste Fransman die de prestigieuze internationale titel van Master of Wine (MW) behaalde. 

Zind-Humbrecht is zonder enige twijfel één van de beste wijndomeinen uit de Elzas om niet meteen van het beste domein te spreken. Het domein bezit een veertigtal hectare wijngaarden in de zuidelijke plaatsjes  Thann, Hunawihr, Gueberschwihr, Wintzenheim en Turckheim. Ieder jaar wordt er een groot aantal verschillende wijnen gemaakt, 28 tot 35, van tafelwijn tot Grand Cru en dit volledig biodynamisch sinds 1999.

De wijnen zijn gemaakt met zeer lage rendementen, vaak maar de helft van wat in de Elzas is toegestaan. Veel wijngaarden zijn zo steil dat ze enkel manueel bewerkt kunnen worden. Deze steile wijngaarden zijn in de loop der jaren voor een aantrekkelijke prijs gekocht van andere wijnboeren die ze te stijl en dus te moeilijk vonden om ze te bewerken. Als deze nu zouden proeven wat voor super kwaliteitswijn er met de druiven geproduceerd wordt zullen ze zich wel achter hun oren krabben en zich afvragen hoe stom ze hebben kunnen zijn om die wijngaarden goedkoop te verkopen. 

Onlangs gaf ik een degustatie met als thema "Biologische, natuurlijke en biodynamische wijn, mythe of werkelijkheid". Hiervoor was ik op zoek naar een fles "Zind" van Zind-Humbrecht. Een wijn gemaakt van chardonnay (jawel in de Elzas) en auxerrois. Helaas kon ik deze niet meer krijgen maar in plaats daarvan werd mij door de wijnhandelaar aangeraden de riesling Herrenweg de Turkheim 2003 te nemen. "Zou die wel goed in zijn zuren zitten" vroeg ik nog, want 2003 was het "canicule" jaar. "Dat zat wel goed" werd mij verteld.

Herrenweg de Turkheim 2003 werd inderdaad zeer goed bevonden door de geoefende proevers en was voor velen een rust- en herkenpunt voor de smaakpapillen na de wijnen van Alexandre Bain, Gilles Vergé en Nicolas Joly.
   zind-humbrecht herrenweg de turckheil riesling 2003 alsace

Deze riesling Herrenweg de Turkheim 2003 heeft een intense stogele kleur. In de neus  vooral mineralen en een subtiele petroleum geur. Ook volle rijpe gele appels, kweepeer, lychee. Een mooie complexe neus waarin het terroir naar boven komt. 2003 was een zeer warm jaar en dat vindt je terug in de mond met zeer rijp fruit zoals ananas. Hij lijkt eerder wel iets op een Australische riesling dan van de Elzas maar gelukkig niet zo lomp maar met ongelofelijk veel finesse. De wijn is zeer goed gemaakt voor zo'n moeilijk jaar en de zuren zijn mooi aanwezig en absoluut niet te weinig. Zeer lange afdronk met een puntje alcohol (13,5%) op het einde. Deze proefnotie is gemaakt op de tweede dag dat de fles open was. De eerste dag had de wijn ook nog iets moelleux wat de tweede dag echter vrijwel niet meer te bespeuren was. 27,00 Euro.
De wijnen van Zind-Humbrecht zijn te koop bij Le Vin Passion.

Bij de rode wijnen die avond was de biodynamische Châteauneuf-du-Pape van Marcoux uit 2005 de uitblinker. Eerder dit jaar in januari had ik deze wijn tussen o.a. Beaucastel 01, Vieux Télégraphe 05, Charvin 07, Janasse VV 06, Chapoutier Barbe Rac 93 en Croix du Bois 03, Pegau 06 en andere gezet tijdens een blinde Châteauneuf-du-Pape degustatie en de Marcoux 05 kwam er als beste wijn van de avond uit. De moeite waard dus.  

Wil je meer lezen over biodynamische wijnen op Vinama:
Deel 1 Biodynamische wijnbouw
Deel 2 Biodynamische wijnbouw
Deel 3 Biodynamische wijnbouw
Deel 4 Biodynamisch wijnbouw
Ontmoeting met Nicolas Joly
Cheval Joly, paardenkracht in de wijngaard

00:06 Gepost door Vinama in Geproefd | Commentaren (6) | Tags: biodynamisch, elzas, riesling |  Facebook | |  Print

31 januari 2009

Riesling op schiste

Een nieuwe Pure Winelovers degustatie georganiseerd door Jan in restaurant NZET in Gent en deze keer volledig in het teken van Duitse rieslings op schiste (leisteen). Een vijftiental wijnen uit de Moezel van steile op het zuiden gelegen hellingen. De wijnen gingen van droog, halfdroog/zoet tot zoet.

Riesling is een grote klassieke witte druif (maar toch nog vrij onbekend bij het grote publiek) die langzaam en tot diep in november rijpt en niet zo gevoelig is voor vorst. Daarom komt hij vooral in noordelijke wijngebieden voor waar hij onder de late herfstzon langzaam zijn rijping voltooit wat uiteindelijk het aromatisch karakter versterkt. Riesling weerspiegelt zijn terroir waar hij verbouwd wordt. Een schiste bodem is rijk aan mineralen en geeft de wijn dan ook een mineralige en tevens rokerige toets. De steile schiste hellingen slaan overdag ook de warmte van de zon op om dit 's nachts weer af te geven aan de wijnstok. De zon wordt weerspiegeld in de Moezel rivier en door dat de wind vrijspel heeft (geen bergen die de wind blokkeren)drogen de druiven goed.

Riesling wordt bijna altijd voor monocépage wijn gebruikt dus zonder toevoeging van andere druivensoorten. De druif leent zich tot het vinifiëren van beendroge wijn tot edel zoete en zelfs mousserende wijn. Riesling geeft ook de mogelijkheid om goede bewaarwijnen te produceren.    

duitse riesling peter lauer riesling spatlese fass 7 2006

 

Waar moet je nu naar zoeken als je een riesling wijn proeft? Wat zijn de typische karakteristieken?
Qua kleur zul je een bleekgele, groengele kleur zien. In de neus aroma's van perzik, appel, citrusfruit en witte bloemen (lindebloesem) en in de mond valt de levendige zuurgraad meteen op. Het zijn vooral sappige fruitzuren. Strakke zuren vindt je vooral in beendroge rieslings. Rijpere rieslings geuren naar abrikoos en ananas.

Na rijping op fles kan er ook een geur van petroleum ontstaan die je bij geen enkele andere druif aantreft. Persoonlijk kan ik het wel waarderen als er een lichte 'petrole' geur aan de wijn zit maar het wordt blijkbaar ook als een fout beschouwd door diverse wijnboeren. Iemand citeerde deze avond bijvoorbeeld Marcel Deiss die gezegd heeft dat "riesling die op de juiste terroir staat nooit 'petrole' zal ontwikkelen bij het ouder worden". 
  
Heeft de druif de edele rotting ondergaan dan heeft de wijn een typische smaak van gedroogde abrikozen, rozijnen, amandelen en honing.

In Duitsland is Riesling met 20% de meest voorkomende druivensoort waar hij ook wel Rheinriesling of Johannisberg riesling wordt genoemd. De wijnen van deze avond kwamen allemaal uit de Mosel-Saar-Ruwer streek, het oudste wijngebied van Duitsland. 9.000ha wijngaarden waarvan meer dan de helft met riesling. Het Moezel gebied wordt verdeeld in de Unter-Mosel, Mittel-Mosel en Ober-Mosel waarbij de beste rieslings uit de Mittel-Mosel komen van Enkirch tot Trier.

Voordat we de wijnen blind zijn gaan proeven werd ons door Jan gevraagd om van iedere wijn een indicate te geven hoeveel gram suiker en hoeveel gram zuren er in de wijn zit alsmede of er laboratorium gist of natuurlijke gist gebruikt was. Voor de zuren dat bleek een vrijwel onmogelijke opdracht (althans voor mij) en op het moment dat het echte suikergehalte van een wijn verteld werd hoorde je geregeld een ai..,oooh.. of yes. Met de gistsoort zaten we er gezamelijk bijna altijd juist op alhoewel daar ook wel eens een gokje gewaagd is.

Hoe zat dat ook al weer met endogene en exogene gisten? Endogene gisten zijn van nature aanwezig op de druif en/of in de wijnkelder, exogene gisten zijn kunstmatig in een laboratorium gemaakt. Deze gisten zijn nodig voor de alcoholische gisting. Wil een wijnboer exogene gisten gebruiken dan zal hij eerst alle endogene gisten moeten doden met sulfiet.

riesling duitsland Hausmann peter lauer mosel weingut franz friedrich kern heinrich kaess

1. C. A. Haussmann - Spätlese trocken 2007, Traben Trarbacherer Königsberg, Moezel, prädikatswein: Eerst een ingetogen neus en na goed walsen licht stenig, witte bloemen en abrikozen. Fruitige aanzet, sappig en een allemansvriend. Zuren goed aanwezig. Correct gemaakt. Vinama 13pnt,  6,80 Euro. Volgens sommige proevers was deze wijn kunstmatig aangezuurd.

2. Peter Lauer - Ayler Kupp „Unterstenbersch" 2007 Fass 12, Qualitätswein, Saar Restsuiker 10,1 g/l, Zuren: 7,0 g/l, spontaan vergist, 45 hl/ha:   
Deze wijn komt van een helling van 70%, geoogst op 20 oktober 2007. In de neus geeft hij een beetje de indruk een natuurlijke wijn te zijn, daarnaast licht mineralig en wit fruit. Wel wat monotoon. In de mond echter een frisse aanzet met onderbouwende zuren van napoleon snoepjes of van die zachte snoepjes met zuur wit poeder erop, fruit. In de afdronk wat zoete frambozen en grapefruit. Vinama 14pnt, 10,00 Euro.

3. Weingut Franz Friedrich Kern - Wehlener Sonnenuhr ‚S' 2004 - alte Reben, Wehlen, Moezel: Mineralige, stenige neus, beendroog. Lichte petroleum en rokerige toets. Zeer droge aanzet met stevig aanwezig zuren. Wijn is niet helemaal in balans. Een bittertje en chemische smaak in de afdronk die me stoort. Vinama 12.5pnt, 10,20 Euro.

4.  Weingut Heinrich Kaess - Trarbacher Schlossberg 2003, Hochgewächs trocken, Moezel: Dikke vette tranen in het glas. In de neus naast appels een duidelijk petroleum aroma, misschien dat deze wijn wat ouder is dan de vorige? Een volle mature aanzet, weinig fruit en het lijkt net op of er houttoetsen in zitten. Alcohol komt strek naar voren in de smaak. Vinama 13pnt, 6,50 Euro.   

duitse riesling weingut franz friedrich kern heinrich schmitges st urbans-hof oekonomierat weiss

5. Weingut Franz Friedrich Kern -  Wehlener Sonnenuhr 'S' 2006 - alte Reben, Moezel: Ingetogen neus maar komt snel los. Bloemen, vuursteen maar ook boter en lactische aroma's. In de mond fris, fruitig en evenwichtig echter na enige tijd in het glas gaat het met grote stappen achteruit. Hij evolueerde zeer negatief en daarom een onvoldoende voor deze wijn. Vinama 11pnt, 11,00 Euro.

De volgende wijn was een vreemde eend in de bijt, een piraat. Echter we waren niet op de hoogte dat er een piraat tussen ging zitten. Het waren allemaal rieslings zo was ons verteld dus ik was zeer verbaasd toen ik dit proefde. Mijn eerste gedachte was een natuurlijke sauvignon blanc uit de Loire maar dat kon absoluut niet het waren immers allemaal rieslings. Ik heb toen maar in de groep gegooid dat dit niet op een riesling trekt en als er riesling in de fles zou moeten zitten het wel ergens een beetje op riesling moet lijken en niet op dat wat ik in mijn glas had. Hans had net voor de degustatie deze piraat er tussengezet.

En dit was de wijn: 
6. Bruno Allion, Surin Tout Simplement, Vin de Table Touraine: Nog wat koolzuur aanwezig, zeer fruitige neus met appels en noten. Limonade neus, dit is een natuurlijke wijn. A-typisch riesling zowel in de neus als in de mond. Eerder iets uit de Loire, sauvignon? Ook in de mond zeer fruitig, exotisch, appelsap en drinkt ook als limonade, lekker. Vinama 14pnt, +/- 10.00 Euro.    

Bruno Allion tourraine sauvignon blanc

7. Weingut Heinrich Schmitges -  Grauschiefer 2000 QBA trocken, Moezel: Rijp fruit in de neus, boenwas, petrole, ik hou hier wel van. In de mond verwacht je veel de neus maar de wijn is zeer plat, hij valt dood, zit geen structuur in, geen balans. Vinama 10pnt, 8,00 Euro.

8. St. Urbans-Hof, Oekonomierat Nic. Weiss - Leiwen (Saar), 2007 Wiltinger Kabinett, restsuiker 25,8 g/l,  zuren 8,2 g, spontaan vergist, 60 hl/ha: Eenvoudig en fruitige neus. Fris, fruitig, gras, weinig restsuiker en zuren komen kunstmatig over (aangezuurd?). Vinama 12pnt, 8,00 Euro.

duitse riesling weingut josef bernard kieren st urbans-hof oekonomierat peter lauer saar mehringer blattenberg riesling auslese

9. Weingut Josef Bernard Kieren - Graacher Dompropst 2003, Spätlese Halbtrocken, Moezel  11,5% RZ 16,1 Säure 6,4: Een volle aromatische neus met appels, mineralen en petrole. Mineralige aanzet met frisse pompelmoes zuren, droog en wat bitter. Vinama 13pnt, 5,80 Euro.
Deze wijn bleek te zijn gechaptaliseerd of angereicherd zoals de Duitsers zeggen (suiker aan de most toegevoegd om een hoger alcohol percentage te krijgen).

10. St. Urbans-Hof, Oekonomierat Nic. Weiss - Leiwener Laurentiuslay 2007, Spätlese feinherb, Moezel, restsuiker 32g/l, zuren 7,3g spontaan vergist 40 hl/ha: Wat vettig in het gals. Zoet fruit in de neus met perzik, abrikoos, kruiden en iets lactisch. Volle halfzoete aanzet met abrikozen,appelsien en citrus in de afdronk. Zuren aangenaam aanwezig. Vinama 14.5pnt, 36,00 Euro

11. Peter Lauer -  Ayler Kupp 2006 Spätlese Fass 7, Saar, 8.5%, restsuiker 75,6g/l, zuren 7,6g, spontaan vergist, 29 hl/ha: Zeer aparte neus, stoffig en alsof er zuurkool in het glas zit. Zoete aanzet met zelfs wat botrytis toetsen. Daarna zoet rijp fruit met toch ook droge toetsen er doorheen. Vinama 15.5pnt, 15,00 Euro.

12. St. Urbans-Hof, Oekonomierat Nic. Weiss - Mehringer Blattenberg 2006,  Auslese, Moezel, 9,5%,  restsuiker 93,6 g, zuren 6,9 g, spontaan vergist 30 hl/ha, gerijpt in foeder: Geen proefnotitie maar met dank aan Jan is dit die van de wijnproducent: "Dieser Riesling ist eine kräftige und vollmundige Auslese. Ein enormes Spektrum von fruchtigen Aromen lässt sich auf die selektive Lese zurückführen. Der leuchtende Blauschiefer verleiht dem Wein eine feine Würze und ausgeprägte Mineralität. Die edelsüße Auslese verwöhnt den Gaumen mit einem intensiven und lang anhaltendem Geschmack von reifen Früchten kombiniert mit eleganten Honignoten". Vinama 15pnt, 20,00 Euro.

duitse riesling matheus kirsten franz matheus drhon hofberger auslese riesling oswald esseln-falkenburg dhron hofberger riesling beerenauslese

Van de volgende drie wijnen moesten we ook de leeftijd raden.

13. A.Matheus - Kirsten - Dhron Hofberger Auslese 1975, Moezel: Bruinige kleur, oude wijn, noten honing en rozijnen, muf. Gemaderiseerde kenmerken, zuren komen zeer sterk naar voren en zoet wordt naar de achtergrond gedrukt. Ver op zijn retour. 20,00 Euro

14. Franz Matheus - Dhroner Hofberger 1976 Auslese Riesling, Moezel: Licht oxidatieve neus met alcoholnoten en nat karton. In de mond komt de bitterheid op de voorgrond. Ver op zijn retour/passé. 
22,00 Euro

15. Oswald Esseln-Falkenburg - Dhron Hofberger Riesling 1976  Beerenauslese, Moezel: Mooie complexe neus, oud, noten. Volle zoete aanzet met zelfs nog iets van fruit en wat tabak. Lange afdronk van confiture en geconfijt fruit. (vergeten te scoren), 32,00 Euro.

Combinatie wijn en gerecht? Voor de droge Duitse riesling:
Garnalen risotto, Asperges, Coq au riesling, Krab met grapefruit, Carpaccio van vis met limoen echalotjes en peper, Kip met citroensaus, Tajine van kip met geconfijte citroen of kweepeer, Plateau fruit de mer, Elzasser zuurkool schotel, Sushi, Kalfsschnitzel met citroen. Grand Cru niveau: Kreeft met roomsaus, Forel en Tarbot. Een halfdroge riesling gaat vaak goed samen met de Chinese keuken. 

Combinatie wijn en gerecht? Voor de zoete Duitse riesling:
Allerlei foie gras gerechten, zowel koud als gebakken foie gras,  Kip met roomsaus en bijvoorbeeld oesterzwammen, desserts zoals Aardbeien mousse met sabayon, Apfelstrüdel, Tarte tatin en Peren met roquefort.

We hebben afgesloten met een mooi stuk vlees van Mauro en een heerlijke crême brulée. In de keuken heb ik eens kunnen proeven van de commerciële ingrediënten lijn van El Bulli chef Ferran Adrià Acosta. Wat dacht je van Yoghurt in poeder vorm, smaak is verbluffend goed. En gedroogde frambozen. Zien eruit als een gewone framboos maar dan compleet gedroogd. Aparte gewaarwording in de mond.
Bij het eten heeft Mauro nog een viertal flessen wijn opengetrokken waarvan er twee uit Bugey kwamen van het domein waar Mauro een wijngaard heeft gekocht dus daar gaan jullie later vast en zeker nog meer van horen. Daarnaast is vooral de mooie cabernet franc (van Fuca?) me bijgebleven maar ik heb geen notities genomen welke wijnen dit waren dus misschien kan iemand anders dat hier aanvullen. Jan, dank voor de mooie avond.

20 april 2008

Afgelopen week

Afgelopen week geproefd:

Wit:
wit geproefd riesling

Muehlforst Riesling 2002, Cave Hunawhir: 15pnt, 5,65 Euro op domein. Schitterende prijs/kwaliteits verhouding.

Albente dei Feudi di San Gregorio 2007: Frisse zomerwijn uit de buurt van Napels met aroma's van perzik, peer en banaan. In de mond zeer fruitig, sappig en smaakt naar meer. De ideale dorstlesser voor deze zomer maar dan wel één van niveau. 14.5pnt, 8,95 Euro bij Licata Vini.

Tokaji Szamorodni Szaraz 2000 van Saigo Pinceszet: voor proefnotitie en prijs zie hier

Crozes Hermitage 2006, Cave de Tain: Mollige, volle neus met bloemen en wat lactisch. Vettige ronde aanzet, wat zalvend, abrikozen, stenig en voldoende zuren. Alcohol geeft een te warm gevoel in de afdronk. 12pnt, 7,12 Euro in de GB.

Ferrer ribiere grenache gris rousillon languedoc 2006
Empreinte du Temps, Grenache Gris 2006, Vin de Pays des Côtes Catalanes, Domaine Ferrer Ribière:
35hl/ha, traditionele vinivicatie, dan in barriques gedurende 8mnd, battonnage, vanaf 4mnd worden de vaten niet meer bijgevuld en onstaat er een oxidatie. Kleur: patrijsoog. Neus: fris, fruitig, verse amandelen. Mond: soepel, complex maar te weinig zuren. 12pnt, 8,50 Euro op domein. 



Rood:
rood geproefd la tour carnet 1999 bernard magrez

Château La Tour Carnet 1999, Haut-Medoc, 4e Grand Cru Classé, Bernard Magrez: nogmaals het bewijs dat er ook in het een kleine Bordeaux jaar 1999 heerlijke wijnen zijn gemaakt aan hele redelijke prijzen. Laat het verguisde 2007 maar net zo worden zoals 1999.  Vinama 16,5pnt, WineSpectator 88pnt. 13,50 Euro Delhaize.

Torcicoda 2003, Primitivo, Salento IGT, Puglia:  Aroma van rode vruchten, pruimen en een lichte houttoets. In de mond een breed palet van afgerond tot zoetgestoofd fruit, met een toets van gerookt vlees. Zachte finale met zijdeachtige tannines. Vinificatie: na fermentatie een verblijf op eiken barriques van Franse en Hongaars eik gedurende 12 maanden. Daarna nog 10 maanden op fles voor hij de kelders verlaat. 17pnt, 14,55 Euro bij Fourcroy.

Vitiano 2002, Falesco, Umbrië: voor proefnotitie en prijs zie hier

Recioto della Valpolicella 2006, Corte Giara: Gemaakt van ingedroogde Corvina Veronese 75%, Rondinella 20% en Molinara 5%. Fruitige neus met kersen, rabarber, gedroogd rood fruit en een kruidigheid, complex. In de mond geconcentreerd, medium zoet, finesse en complex. Volle en sappige smaak met zachte tannines. Zoet maar droog in de afdronk. Lijkt een beetje op een jonge Maury. Heerlijk! 17-18pnt, 22,75 Euro bij Licata Vini (50cl)

Prestige 2005, Côtes de Provence: 100% grenache. Kaneel, cassis en bramen in de neus. Fris, sappig jong fruit. Stevige tannines maar beginnen al rond te worden. Pure (natuurlijke?) wijn. 15pnt, 9,50 Euro bij Van Durme wijnen.

Le Canon rouge, Vin de Table: 50% syrah, 40% grenache, 10% cinsault. Gemaakt door de Japanner Hirotake die na op de wijnuniversiteit in Bordeaux gestudeerd te hebben al wat hij geleerd had overboord gooit en natuurlijke wijn ging maken in de Rhône. Druiven gisten in open houten foeders en daarna 6mnd lagering in cuve. Er is enkel sulfiet toegevoegd bij de botteling. Puur fruit in de neus zoals frambozen en kersen maar ook stalgeuren. De wijn is niet gefilterd en dus niet helemaal helder. Puur fruit in de mond met iets fris zurigs zoals een Geuze. Zeer fris. Mijn natuurlijke wijn voor door de week zonder hoofdpijn.....  Twee uur van te voren karaferen. 14.5pnt, 7,90 Euro bij Historic Wines en Divino.

30 maart 2008

Zwoegen op biologische wijn

Vier weken geleden was het schriftelijke examen van de "niet Franse" wijnen voor de Sommelier cursus. Daarvoor en vandaag nog ben ik druk bezig met mijn eindwerk wat over één week klaar moet zijn, ppfffff.  Dus momenteel worden mijn vrije uurtjes volledig beheersd door het schrijven en deze keer niet voor mijn blog ( dat doe ik er nog tussendoor ).

Na bijna drie jaar avondcursus, studeren en veel proeven komt er zo langzamerheid een eind aan. Als volgende week het eindwerk is ingeleverd dan rest de voorbereiding voor het examen wat half juni plaatsvindt aan de wijnuniversiteit
Suze-la-Rousse in de Rhône streek vlakbij Orange.

Toen ik een onderwerp mocht kiezen voor het eindwerk was mij al vrij snel duidelijk dat ik het over biologische wijnbouw zou gaan hebben en dan met name over de biodynamische. Waarrom? Omdat ik zoals iedereen wel weet wat biologische wijnbouw inhoud maar enkel een zeer vaag beeld had wat biodynamische wijnbouw is en ik er graag meer van wou weten. Ik wou een onderwerp nemen waar ikzelf van zou kunnen leren.

Tijdens het lezen van de diverse boeken over dit onderwerp ( o.a. Vruchtbare landbouw op biologisch-dynamische grondslag van Rudolf Steiner, Biodynamisch tuinieren van Hilary Wright, Le Vin Bio Mythe ou réalité van JF Bazin en natuurlijk Le Vin du ciel à la terre van Nicolas Joly ) werd me echter ook heel snel duidelijk dat biodynamie geen concrete wetenschap is en dat het niet altijd even gemakkelijk te begrijpen is voor een nuchtere vent zoals ik.

Diverse malen heb ik me afgevraagd of het misschien toch niet gemakkelijker zou zijn geweest als ik een onderwerp had gekozen waar ik al veel vanaf weet bijvoorbeeld een bepaalde wijnstreek in Frankrijk die begint met een C........ 
Gemakkelijker zeker wel maar dan had ik niet zoveel geleerd als dat ik bij het maken van dit eindwerk gedaan heb. Het is niet mijn bedoeling om je nu haarfijn in dit artikel uit te gaan leggen wat biodynamie nu precies is want ik heb zelf moeite gehad met het begrijpen van bijvoorbeeld de oogst en zaai kalender van Maria Thun. Hoe de verschillende standen van de maan in een bepaald teken van de dierenriem een specifiek element activeren en dat naar gelang de maand, dag en uur. Als je dit niet hebt kunnen volgen dan begrijp ik dat heel goed, ik heb zelf alles vele malen moeten herlezen voordat ik een beetje door had hoe die theorie in elkaar zit.

Misschien dat biodynamische landbouw daarom zo onbekend is want het is namelijk een vrij complexe materie. In de wijnbouw is het eerder een filosofie in plaats van een wetenschappelijk proces en ik ben ervan overtuigd dat ik nog niet alles te weten ben gekomen over deze uitzonderlijke en soms hocus pocusachtige overkomende manier van wijn maken.

Als daarnaast sommige literatuur ook nog eens tegenstrijdig is omdat er verschillende stromingen zijn  en omdat niemand de exacte wijsheid met betrekking tot biodynamie in pacht heeft, probeer dan maar eens een consistent verhaal te maken. 

Gelukkig heb ik nog wel tijd om te genieten van wijn zoals vorig weekend. En daar zaten uiteraard ook biologische en biodynamische wijnen tussen en die waren de moeite waard.

agrapart rochere maucaillou brundlemayer bonnezeaux montalena
Domaine Jo Pithon, Le Croix Picot 2005 , Savannières, Loire: Biologisch. Een stevige en verleidelijke neus met florare toetsen, vooral mineralen en abrikozen. Een echte terroir neus. Een volle stevige aanzet, gedroogd fruit, wat hout, citroen, abrikozen, noten, wat is dit complex zeg. Mooie ondersteunende zuren en een lange afdronk. Karaferen van te voren. 20.00 Euro, 16.5pnt.

Agrapart Grand Cru Minéral, Millésimé 2000, Champagne: Biodynamisch. Weer zoiets heerlijks,  bijna 8 jaar oud en een diep gele kleur met een zeer fijne pareling. Volwassen neus met rijpe appels en boter. In de mond dezelfde appels en gewoon heerlijk, zuren mooi verweven, dit is een genot. 17pnt

Château Maucaillou 2004, Moulis: Prachtige neus met aroma's van koffie, getoast, zwart fruit, beloofd veel. In de mond medium fruitige aanzet. Vrij snel krijg ik een zeer droge, te droge onaangename indruk in de mond. Niet agressief maar de wijn is niet in balans, mist fruit en diepte. 12.00 Euro, 12pnt.

Wiengut Bründlemayer, Riesling 2002, Oostenrijk: Intens gele kleur en in de neus overheersend "petrole"de typische geur voor een oudere riesling. Geëvolueerde smaak met exotisch fruit en citrus. Perfecte zuurtegraad, geen jong blaadje meer, duidelijk een oude dame maar rijpe dame en had zelfs nog langer kunnen liggen. 7.90 Euro, 14.5pnt

Château Montelena, The Montelena Estate, Cabernet Sauvignon 1999, Napa Valley:   18-20mnd gerijpt in hout.
In de neus tertiare geuren, leer, champignons, kaneel en nog iets ingetogen. Een volle geëvolueerde aanzet, gedroogde pruimen en dan mist hij diepte en lengte. Ik was enigzins teleurgesteld want ik had veel van deze wijn verwacht. Na één glas gedronken te hebben heb ik hem dan ook terug gezet in mijn kelder en pas na twee dagen weer boven gehaald. Wat ik toen in mijn glas had was wel wat anders. Zeer complexe neus en zo verdomd lekker. Ongelooflijk dat dit uit '99 komt want het geeft de indruk 5 jaar jonger te zijn. Krachtig en zijdezacht in de mond. Zuren en tannines voldoende aanwezig om deze wijn tot 2020 te laten meegaan. Een wijn die zich kan meten met de grote Bordeaux GC.  Vinama 17.5pnt, Parker 95, Winespectator 94.

Château Grand Corbin 1970, St Emilion Grand Cru Classé: Meegenomen door een vriendin die hem nog in de kelder had gevonden. Was nog geen azijn maar gaf weinig drinkplezier dus.....wegkieperen.  

Rochere 2006, Rioja,  van Olivier Riviere:  Biologisch. 70% grenache, 30% tempranillo, wijnstokken van 60-80 jaar oud. 11mnd in vaten van 1 of 2 jaar. Geen collage, geen filtering.
De verrassing van het weekend, zo lekker dat ik vergeten ben proefnotities te maken. Fruit spuit uit je glas, geconcentreerd jong fruit in de mond maar wat een finesse en complexiteit, dit is echt zoals pure wijn moet zijn. Nu al heerlijk op dronk en nog potentieël. Heel mooi gemaakt en maakt veel indruk op me. Heb snel maar wat extra flessen besteld. 13.20 Euro, 17.5pnt. 

Zo, nu ga ik nog even verder zwoegen op mijn eindwerk.....

24 februari 2008

Grüß Gott Österreich

Nodig 21 van de 25 top wijndomeinen in Oostenrijk uit en zet daarbij de Belgische chefkok Alex Colonna met een Michelin ster (Auberge du Pêcheur) aan het fornuis en je hebt het nationale feest van de Vlaamse Wijngilde 2008. 

En een feest was het! Eerst een proeverij met een 70tal wijnen van hoog niveau, de ideale manier om in één keer Oostenrijk als wijnland te ontdekken en het was de moeite waard. Na het wijnschandaal in 1985 heeft Oostenrijk een nieuwe wijnwetgeving ingevoerd en ik heb de indruk dat sindsdien de wijnbouwers extra hun best doen om te laten zien wat voor een kwaliteit er uit Oostenrijk kan komen.

Copy of bernard ott en eric de schepper
Erik de Schepper-Voorzitter Commanderij Brussel en Bernard Ott van Weingut Ott

Wat je eerst moet weten van Oostenrijkse wijn:
Oostenrijk heeft 51.000ha wijngaarden die vooral gelegen zijn in het oosten en zuidoosten van het land. 70% van de wijn is wit en de Oostenrijkers zelf drinken 75% van de totale productie zelf op en er wordt dus maar een klein gedeelte geëxporteerd.

Er zijn vier grote wijnregio's die samen 16 wijnstreken omvatten:
1.Niederösterreich: Wachau, Kremstal, Kamptal, Traisental, Wagram, Weinviertel, Carnuntum, Thermenregion
2.Burgenland: Neusiedlersee, Neusiedlersee-Hügelland, Mittelburgenland, Südburgenland
3.Steiermark: Süd-Oststeiermark,Südsteiermark,Weststeiermark
4.Wenen

De indeling naar kwaliteitsniveau heeft veel overeenkomsten met het Duitse systeem waar men kijkt naar de het suikergehalte van de druivenmost. De categoriën zijn: Tafelwein, Landwein, Qualitätswein en Prädikatswein (spätlese, auslese, beerenauslese, ausbruch, trockenbeerenauslese, eiswein en strohwein).

Belangrijkste druivensoorten:
Wit: Grüner Veltliner, Riesling, Welschrieling, Weissburgunder, Müller-Thurgau.
Rood: Blauer Zweigelt, Blaufränkisch, St.Laurent, Blauer Portugieser
Daarnaast ook de traditionele Franse soorten zoals Chardonnay, Sauvignon blanc, Cab Sauvignon, Cab Franc en Merlot.

Wat is me bijgebleven van de degustatie?
De ongelooflijke kwaliteit die deze Oostenrijkse wijnen te bieden hebben.  Als ik mijn proefnotities bekijk zie ik bijna geen wijnen die minder dan 13 op 20 scoren.
Loepzuivere witte wijnen waarbij de grüner veltliners van Bernard Ott (Der Ott 2006 & Rosenberg reserve 2006) eruit sprongen zo ook de rieslings van Rainer Christ (Alte Reben 2006), Bründlemayer (Heiligenstein Lyra 2006), Heinrich en Loimer (Terrassen 2006 ). De weinige sauvignon blancs die er stonden hebben me aangenaam verrast zoals de Klassik 2006 van Willi Satler.
Naast de zweigelt en st Laurent bij de rode wijnen was ik bijzonder gecharmeerd door de kwaliteit van de blaufränkisch wijnen en vooral die van Weingut Moric. De assemblage wijnen van Franz Netzl en de Cabarinza van Heinrich zullen me altijd bij blijven.

Het 5 gangen diner van Alex Colonna was perfect van kwaliteit. Om voor zo'n grote groep mensen zo'n kwaliteit neer te zetten dat had ik nog nooit gezien, chapeau. Serveer daarbij ook nog eens 14 heerlijke Oostenrijkse wijnen en je voelt je als god in...Oostenrijk.
Copy of alex colonna auberge du pecheur
Het tweede voorgerecht: Sashimi van hamachi met ponzudressing, gari shoga en carpaccio van Iers rundvlees, tartaar van scheermesjes met mango, pijnboompitten en granaatappel

Bij ons aan tafel was de wijnproducent Franz Netzl uit Carnuntum, Niederösterreich aangeschoven. Een zeer hartelijke, vrolijke man die gepassioneerd over zijn eigen wijn sprak maar ook over die van zijn collega's. Herr Netzl heeft een familie domein van ongeveer 22ha wijngaard waar voornamelijk rode wijn wordt gemaakt die tot de top behoord in Carnuntum. Het domein is van vader op zoon doorgegeven en in de toekomst zal het naar zijn dochters Anna en Christina gaan.

Tijdens het diner hebben we zijn cuvée Anna Christina 2004 gedronken, 50% zweigelt, 30% Cab Sauvignon en 20% merlot. Kruiden en concentratie in de neus. Dit komt ook terug in de mond met daarbij pruimen en kaneel. Een wijn met personaliteit en zeer harmonisch gemaakt, 15.5pnt. Zijn Edles Tal 2005 van 70% zweigelt, 25% merlot en 5% syrah heeft op 50% nieuw hout gerijpt. In de neus krachtig maar fris rood fruit, volle aanzet met verweven tannines en de zachtheid van de merlot. Nog wel jong maar nu al een super glas wijn, 16,5pnt.

Copy of franz netzl
Franz Netzl van het gelijknamige weingut in Carnuntum

Met Bernard Ott uit Wagral en Fred Loimer uit Kamptal heb ik een tijd gesproken over hun biodynamische manier van wijn maken. Beide verbouwen hun druiven op biodynamische manier en zijn bezig om een nieuwe biodynamische stroming op de wereldkaart te zetten naast het bestaande Demeter label wat ze veel te restrictief vinden.

reserve 2006 bernhard ott gruner veltlinerBernard Ott heeft in 1995 op 22 jaar het bedrijf van zijn vader overgenomen wat 16ha wijngaarden telt en voornamelijk met grüner veltliner aangeplant is. Ik heb twee grüner veltliners van hem geproefd en het is duidelijk dat dit zijn ding is. "Der Ott" uit 2006, citrus en appel in de neus, elegant in de mond met iets heel licht zoets, wat kruidigheid zoals peper, mooi gemaakt 15.5pnt. "Rosenberg reserve" uit 2006 heb ik aan het einde van het diner gedronken, "top, rijpe grüner veltliner, complex, 16,5pnt"  had ik opgescheven. Naast het feit dat hij top wijnen maakt  is hij ook nog eens een zeer sympathieke man. 
  
Toen de  wijnproducent Franz Hirtzberger net in België aankwam is hij rechtsomkeer teruggegaan naar Oostenrijk toen hij een hoorde dat zijn broer Hannes vergiftigd was door een "Mon Cheri" gevuld met strychnine ( die bij zijn auto was achtergelaten met een briefje ) en in coma lag . Als burgemeester van Spitz an der Donau had hij blijkbaar een vijand. Zijn wijnen liet hij achter in België en konden dus gelukkig geproefd worden ( zijn broer is ondertussen weer op de been ). Zijn riesling Hirtzberger Smaragd Singerriedel 2006 was er één om U tegen te zeggen. Donker geel, citrus en abrikozen in de neus. Vol in de mond, appels, peren, perfect in balans, 18pnt.

Mein herzlichen dank an al die Österreichische Weinproduzenten es war ein super Mittag!



Websites:
Weingut Bernard Ott
Weingut Netzl
Weingut Loimer 

22 november 2007

Percebes, buitenaardse wezens uit Galicië met Albarino

Ooit wel eens iets op je bord gekregen in een restaurant waarvan je niet wist wat het was laat staan dat je wist hoe je het moest eten?

Dat overkwam me onlangs in Madrid. Een schone Spaanse had me aangeraden om te gaan eten in de "Maresqueria Ribeira do Mino". Een gezellig Spaans restaurant waar ook de Spanjaarden zelf graag gaan eten. De specialiteit van het huis is schelpdieren dus dat namen we dan maar. De prijzen waren goedkoop in vergelijking met België/Nederland. Er werd voor slechts 33.00 Euro een giga schaal zeevruchten gebracht voor twee personen.

marisqueria ribeura do mino percebes



 
Wat er op die schaal ligt ziet er vrij normaal uit zou je zo zeggen. Dat klopt ook maar wat je niet ziet is dat er buitenaardse wezens tussen verstopt zitten. Groenachtige wezens die lijken op afgerukte vingers van "E.T." himself. Percebes heten ze in het Spaans oftewel eendenmossel alhoewel ze in de verste verte niet op mossels lijken.

percebes2Percebes (eendenmossel).

Gelukkig hadden we vrij snel ontdekt dat je ze kon opentrekken met je handen en dat er een soort dier in zit wat lijkt om een lange uitgerekte slak. Het smaakt best lekker en is natuurlijk vrij zilt.

Wat ik toen niet wist is dat Percebes uit Galicia komen (Noordwest Spanje), ze als een delicatesse beschouwd worden en dat ze net weer voor het eerst op de markt waren nadat ze enige jaren door een olieramp aan de Noordkust niet meer te verkrijgen waren. Dit is namelijk de enige streek in Spanje waar ze vandaan komen. Ook is de prijs voor Spaanse begrippen blijkbaar niet goedkoop is. Dit komt door de manier van vangen die spectaculair en risicovol is. Ze worden namelijk van de rotsen gehakt ( er zat ook daadwerkelijk een stuk steen aan de geserveerde percebes ) en dat in de gevaarlijke branding van de Atlantische Oceaan.

percebeiros2

Het weghakken van de eendemossels.

Galicië grenst dus aan de Atlantische Oceaan, de Golf van Biskaje en Portugal. Ook bekend van het pelgrimsoord Santiago de Compostela. Er zijn diverse wijngebieden in Galicië en de wijn die het beste bij percebes past komt uit de D.O. Rias Baixas (Lage riviermondingen).

Vroeger kwamen hier vrij eenvoudige wijnen vandaan maar de laatste twintig jaar is dit sterk veranderd. Het voornaamst druivenras is de Albarino waarvan ook wel wordt gezegd dat deze in de Middeleeuwen door Duitse monniken als Riesling is meegenomen naar Rias Baixas. De Albarino geeft ongeëvenaarde frisse wijnen met perzikachtig fruit, verfijnd en evenwichtig door de frisse zuren. Veel wijnboeren ondersteunen de druiven met pergola's zodat de druiven bij warm weer in de schaduw van hun eigen bladeren hangen wat ook het gevaar van schimmelziektes in deze natte streek verminderd. Net over de grens met Portugal komt hij ook voor onder de naam Alvarinho en heeft een net iets andere smaak.  

In het restaurant had ik een fles Albarino genomen wat ook meteen de duurste fles van de kaart was, 13.00 Euro, jawel. Hij paste goed bij de schelpdieren maar was verder middelmatig.

Eenmaal op het vliegveld van Madrid heb ik op de terugreis nog een fles Albarino gekocht want dat wou ik nog wel eens proberen. Het was een andere dan ik in het restaurant had gedronken en hij was ook stukken beter.


Lagar de cervera 2006 

Lagar de Cervera, Albarino 2006, Rias Baixas: In de neus steenachtig met zilte mineralen en iets groenigs zoals appels of gras. Voor het fruit moet je hier niet zijn. In de mond ook weer die mineralen en wat citrus onderbouwd met frisse zuren en toch ook een lichte vette indruk. Mooi in balans en een lekkere lange afdronk. Goed glas wijn voor 8.70 Euro. 

Wat later heb ik ook een Portugese Alvarinho gedronken van Quintas de Malgaço 2006, Vinho Verde  maar die ging onderuit t.o.v. de Spaanse.  Hij was nog doorgegist in de fles en had een lichte pareling bij het uitschenken. De neus lijkt op een elzasser met abikozen en bloemen, eenvoudig maar aangenaam. In de mond perziken en wat mineralen. Iets restsuiker, mist body in het midden maar drinkt lekker weg. 9.00 Euro (in Portugal). Wel wat duur gezien de kwaliteit.

Copy of alvarinho portugal 

10 oktober 2007

MegaVino, 25.000+ flessen wijn

megavinoMegavino, de grootste wijnbeurs van België staat weer voor de deur. Sinds vorig jaar is Megavino weer terug na enkele jaren van afwezigheid. Reden was geloof ik dat er op een gegeven moment meer zatte mensen rond liepen dan geinteresseerde wijnliefhebbers en kopers. Vorig jaar was ik van de partij en het is absoluut de moeite waard. Er waren toen 240 exposanten uit 21 wijnlanden aanwezig dus volop keuze en dit jaar worden het zelfs 260 exposanten. Aangezien ik had gehoord dat het op de zaterdag en zondag nogal druk kan zijn ( de beurs is open voor het grote publiek ) ben ik op vrijdagavond gegaan. Qua drukte was het goed te doen en ik heb mijn ellebogen niet hoeven te gebruiken om mijn glas vol te krijgen. Aangezien er veel te proeven is, kun je het beste van te voren al bedenken wat je wil gaan proeven b.v. specifieke landen of wijnproducenten/leveranciers. Doe je dit niet dan is de kans groot dat je er verloren rond loopt.

Aangezien Duitsland dit jaar het gastland is met een stand van 450m² een 40tal exposanten zal dit zeker één van mijn doelen zijn.  De rieslings uit Duitsland staan momenteel overal in de spotlights vanwege hun kwaliteit en indien je dit nog niet hebt ontdekt moet je ze op Megavino zeker gaan proeven. Persoonlijk heb ik naast de witte ook al mooie rode ontdekkingen gedaan zoals wijnen van de spätburgunder (Pinot noir ) en de frühburgunder en ben ik zelfs een beetje fan aan het worden van dit type wijnen.  De kwaliteit van de Duitse wijn is al sinds jaren in de lift en de tijd dat Duitse wijn enkel de halfzoete Moezelwijntjes voorstelde die niet te drinken waren is (gelukkig) al lang voorbij. 

deutsches weininstitut
Klik op de foto van het Duitse Wijninstitut voor een 50% kortingsbon voor Megavino.

Naast de welbekende wijnlanden Frankrijk ( één gezamelijk stand van 150m²), Spanje, Portugal, Italie, Zuid-Afrika en Australië zullen ook de minder bekende wijnlanden aanwezig zijn zoals Griekenland, Israël en Georgië. Interessant om eens wat anders te proeven.

In totaal zullen er meer dan 25.000 flessen wijn open getrokken worden tijdens het Megavino weekend. Naast wijn proeven kun je ook nog workshops bijwonen, zijn er becommentarieerde proeverijen en kun je gerechten proeven. Er zijn ook gelegenheids restaurants waar je een hapje kunt eten ( vorig jaar aanvaarde ze enkel contant geld dus wees gewaarschuwd ).

En heb je dan toch nog niet genoeg contant geld bij je dan kun je altijd naar de Delhaize stand gaan want daar kun je hun kant-en-klare maaltijden van bekende chefs proeven en dit uiteraard gecombineerd met Duitse wijnen. En er is ook nog een "Première": er komen drie nieuwe zuurkoolschotels bij Delhaize van een Duitse topchef die exclusief op Megavino worden voorgesteld.

Ik heb trouwens nog nergens een lijst van exposanten gevonden ( behalve de Duitse exposanten op de site van het Duitse Wijninstituut ). Heeft iemand al een volledige lijst gezien?

Wanneer:
Van vrijdag 19 tot maandag 22 oktober 2007
Paleis 3, Brussels Expo (Heizel)

Openingsuren:
vrijdag van 18 tot 23u00
zaterdag van 12 tot 20u00
zondag van 10 tot 19u00
maandag van 10 tot 18u00

Toegang:
10€, degustatieglas en beurscatalogus met plan inbegrepen
Als je met je Visakaart betaald krijg je een korting. Zie ook de 50% kortingsbon hierboven.

Meer info en het programma op: http://www.megavino.be/