16 november 2008

Loire, Anjou-Saumur verslag: Deel 1

saumur met kasteel en loire 2
Saumur en zijn kasteel, op de voorgrond de rivier de Loire.

In één artikel zou ik niet alles kunnen beschrijven wat ik gezien en geproefd heb in de Loire en ik realiseer me dus dat er meerdere stukken onder mijn pen vandaan zullen komen over deze streek gedurende de komende weken.   

Het lange weekend van 8 t/m 11 november zouden we naar Frankrijk gaan. Waar gaan we naar toe was de vraag? Het moet te doen zijn met de auto dus niet te ver. De volgende opties kwamen naar boven, de Elzas (nee, daar was ik in 2005 nog geweest), Bourgogne (daar ben ik de afgelopen twee jaar geweest maar het is zo divers dat het toch wel een optie blijft met name de Chablis), Champagne (nee dat kunnen we in een gewoon weekend van twee dagen ook doen) of dan de Loire.

De Loire, interessant maar is dat niet te ver? Welke kant van de Loire, kust, midden of oosten? Het is uiteindelijk Anjou-Saumur geworden in het hart van de Loire. Van de A.O.C. Anjou of Saumur zal menig wijnliefhebber niet meteen van warm lopen maar als je de verschillende AOC's binnen de streek Anjou-Saumur bekijkt zeker wel. Savennières, Coulée de Serrant, Saumur-Champigny, Côteaux de Layon, Bonnezeaux, Quarts de Chaume, Crémant de Loire en Cabernet d'Anjou zijn enkele van de ruim 20 herkomstbenamingen die Anjou-Saumur omvat.

Kaart Anjou-SaumurAnjou-Saumur heeft in het westen een zeeklimaat en in het oosten een landklimaat. De rivier de Loire loopt dwars door het hele gebied en ten zuiden van de rivier worden kwalitatief de beste wijnen gemaakt. Deze rivier zorgt ook voor het onstaan van diverse micro-klimaten.
De meest gebruikte druivenrassen zijn de chenin blanc (pineau de Loire) en  cabernet franc. Daarna komen de cabernet sauvignon, chardonnay, gamay, pineau d'aunis en grolleau. Cot oftewel malbec komt hier zo goed als niet voor, enkel in de AOC Rosé de Loire. Er worden zowel witte, rosé als rode wijnen gemaakt.

 
Het is een autorit van ongeveer 6 uur vanuit Brussel naar Les-Rosiers-sur-Loire waar we een chambre d'hôte gereserveerd hadden in een mooie oude statige woning uit de 19e eeuw met zicht op de Loire. Diezelfde middag naar Saumur gegaan om een bezoek te brengen aan Château de Villeneuve in Souzay-Champigny. Saumur is vooral bekend vanwege zijn rode wijn (AOC Saumur en Saumur-Champigny) en zijn mousserende wijn (Crémant de Loire en Saumur brut).

Château de Villeneuve van Jean-Pierre Chevalier is gelegen op de tuffeau (kalkrijke zandsteen) bodem  van soms wel 50 meter diep net naast de Loire. Deze tuffeau werd vroeger gebruikt voor de bouw van de vele kastelen met als gevolg dat er nu in Saumur 1000km ondergrondse gangen en kelders liggen die nu dienst doen als opslagplaats voor wijn of voor de champignonteelt. 

Chateau de villeneuve
Château de Villeneuve 

In 1969 kocht Chevalier het Kasteel van Villeneuve wat dateerde uit de 18e eeuw met de bijbehorende wijngaarden. Hij renoveerde het kasteel compleet en op de 30ha wijngaarden verbouwt hij nu chenin blanc en cabernet franc. In het klassement "De grote rode wijnen van de Loire" door Revue du Vin de France is Château de Villeneuve geklasseerd op de zesde plaats (van de 80 domeinen). Bekend om zijn "vins de terroir" in zowel wit als rood die door de kalkstenen bodem een elegante finesse krijgen. 
De manuele oogst (één van de weinige in Saumur volgens Madame Chevalier) neemt ieder jaar drie weken in beslag met 28 mensen.

We werden ontvangen door de vriendelijke Mevrouw Chevalier die tegen de pensioenleeftijd aanzit en die als ze eenmaal begint te praten niet meer te stoppen is.

Van de witte wijnen hebben we de AOC Saumur 2007 geproefd (geoogst op 22 october) die floraal en mineralig overkomt met alcohol in de neus. In de mond stoorden de zuren me nogal van deze chenin. De Saumur blanc "Les Cormiers" 2006 heeft negen maanden nieuw hout gekregen en dat hadden ze beter niet kunnen doen. Chenin en nieuw hout heb ik al eerder gedronken en ik vind het niet bij elkaar passen. Een overdreven hout en vanille smaak om de "wooded chardonnays" te imiteren waarschijnlijk maar die markt is volgens mij ook al grotendeels passé.

De rode gemaakt van 100% cabernet franc waren alle van 2006. Helaas hadden ze geen 2005 meer. De Saumur Champigny "Château de Villeneuve" (40hl/ha) heeft een geconcentreerde kleur met een mooie fruitige en snoep neus. In de smaak komt het fruit terug maar ook de wat harde tannines en een iets groene toets, 13pnt.
De  "Vieilles Vignes" Saumur Champigny komt van 45 jaar oude wijnstokken en zat pas net twee maanden op fles. Gevinifieërd op houten vaten van 500l van 2 en 3 wijnen. Een zeer geconcentreerde kleur met een iets zoetige, geconcentreerde neus met kersen en ook wat groene paprika en mooi in evenwicht in de mond met veel potentieel. Nu nog te jong, 14,5pnt.

Cabernet franc chateau de villeneuve saumur-champgny
8 november en er hangt nog cabernet franc in de wijngaard van Château de Villeneuve. Dit zijn de druiven van de "deuxième poussée" oftewel druiven die later in het seizoen ver na de floraison (vruchtzetting) pas zijn gaan groeien en derhalve niet geoogst worden.    

Chaptaliseren is trouwens toegestaan in Saumur tot max 12,5° mits men toestemming krijgt dus het moet wel aangevraagd worden.

De top cuvée  "Le Grand Clos", Saumur Champigny, heeft 18 maanden op vaten gelegen (30% nieuw, 70% van één wijn), 35hl/ha. Alles is zeer geconcentreerd, rijpe kersen veel fruit. Komt ook fris over wat door de kalkgronden komt aldus Madame Chevalier. Veel potentieel en nu hij zo jong is heeft hij ook nog veel tannines. Deze wijn gaat zeker 15 jaar mee en ik laat hem eerst nog een jaar of 3 in mijn kelder liggen voor er een fles opengaat. 15,5pnt.  

Enkel in 2003 hebben ze een zoete witte wijn, de Coteaux de Saumur, gemaakt. Intens gele kleur met een verleidelijke neus van honing en wat boenwas. Vette textuur met overrijpe abrikozen, krenten en honing. Mist zuren en is met 20.00 Euro per fles vele malen te duur.

chenin blanc chateau de villeneuve saumur-champgny
Chenin blanc

Die avond zijn we naar het restaurant Les Tonnelles (1 Michelin ster) gegaan op het eiland Behuard maar daar de volgende keer meer over.

Château de Villeneuve
Jean-Pierre Chevalier
49400 Souzay-Champigny
Tel: 02-41.51.14.04
www.chateaudevilleneuve.com

22 november 2007

Percebes, buitenaardse wezens uit Galicië met Albarino

Ooit wel eens iets op je bord gekregen in een restaurant waarvan je niet wist wat het was laat staan dat je wist hoe je het moest eten?

Dat overkwam me onlangs in Madrid. Een schone Spaanse had me aangeraden om te gaan eten in de "Maresqueria Ribeira do Mino". Een gezellig Spaans restaurant waar ook de Spanjaarden zelf graag gaan eten. De specialiteit van het huis is schelpdieren dus dat namen we dan maar. De prijzen waren goedkoop in vergelijking met België/Nederland. Er werd voor slechts 33.00 Euro een giga schaal zeevruchten gebracht voor twee personen.

marisqueria ribeura do mino percebes



 
Wat er op die schaal ligt ziet er vrij normaal uit zou je zo zeggen. Dat klopt ook maar wat je niet ziet is dat er buitenaardse wezens tussen verstopt zitten. Groenachtige wezens die lijken op afgerukte vingers van "E.T." himself. Percebes heten ze in het Spaans oftewel eendenmossel alhoewel ze in de verste verte niet op mossels lijken.

percebes2Percebes (eendenmossel).

Gelukkig hadden we vrij snel ontdekt dat je ze kon opentrekken met je handen en dat er een soort dier in zit wat lijkt om een lange uitgerekte slak. Het smaakt best lekker en is natuurlijk vrij zilt.

Wat ik toen niet wist is dat Percebes uit Galicia komen (Noordwest Spanje), ze als een delicatesse beschouwd worden en dat ze net weer voor het eerst op de markt waren nadat ze enige jaren door een olieramp aan de Noordkust niet meer te verkrijgen waren. Dit is namelijk de enige streek in Spanje waar ze vandaan komen. Ook is de prijs voor Spaanse begrippen blijkbaar niet goedkoop is. Dit komt door de manier van vangen die spectaculair en risicovol is. Ze worden namelijk van de rotsen gehakt ( er zat ook daadwerkelijk een stuk steen aan de geserveerde percebes ) en dat in de gevaarlijke branding van de Atlantische Oceaan.

percebeiros2

Het weghakken van de eendemossels.

Galicië grenst dus aan de Atlantische Oceaan, de Golf van Biskaje en Portugal. Ook bekend van het pelgrimsoord Santiago de Compostela. Er zijn diverse wijngebieden in Galicië en de wijn die het beste bij percebes past komt uit de D.O. Rias Baixas (Lage riviermondingen).

Vroeger kwamen hier vrij eenvoudige wijnen vandaan maar de laatste twintig jaar is dit sterk veranderd. Het voornaamst druivenras is de Albarino waarvan ook wel wordt gezegd dat deze in de Middeleeuwen door Duitse monniken als Riesling is meegenomen naar Rias Baixas. De Albarino geeft ongeëvenaarde frisse wijnen met perzikachtig fruit, verfijnd en evenwichtig door de frisse zuren. Veel wijnboeren ondersteunen de druiven met pergola's zodat de druiven bij warm weer in de schaduw van hun eigen bladeren hangen wat ook het gevaar van schimmelziektes in deze natte streek verminderd. Net over de grens met Portugal komt hij ook voor onder de naam Alvarinho en heeft een net iets andere smaak.  

In het restaurant had ik een fles Albarino genomen wat ook meteen de duurste fles van de kaart was, 13.00 Euro, jawel. Hij paste goed bij de schelpdieren maar was verder middelmatig.

Eenmaal op het vliegveld van Madrid heb ik op de terugreis nog een fles Albarino gekocht want dat wou ik nog wel eens proberen. Het was een andere dan ik in het restaurant had gedronken en hij was ook stukken beter.


Lagar de cervera 2006 

Lagar de Cervera, Albarino 2006, Rias Baixas: In de neus steenachtig met zilte mineralen en iets groenigs zoals appels of gras. Voor het fruit moet je hier niet zijn. In de mond ook weer die mineralen en wat citrus onderbouwd met frisse zuren en toch ook een lichte vette indruk. Mooi in balans en een lekkere lange afdronk. Goed glas wijn voor 8.70 Euro. 

Wat later heb ik ook een Portugese Alvarinho gedronken van Quintas de Malgaço 2006, Vinho Verde  maar die ging onderuit t.o.v. de Spaanse.  Hij was nog doorgegist in de fles en had een lichte pareling bij het uitschenken. De neus lijkt op een elzasser met abikozen en bloemen, eenvoudig maar aangenaam. In de mond perziken en wat mineralen. Iets restsuiker, mist body in het midden maar drinkt lekker weg. 9.00 Euro (in Portugal). Wel wat duur gezien de kwaliteit.

Copy of alvarinho portugal