19 mei 2012

Hoe open je een oude fles Vintage Port?

Eerder deze maand was ik voor het Concours Mondial de Bruxelles op bezoek in de Douro vallei waar in het Vintage House in Pinhao een medewerker van het Instituto dos Vinhos do Douro e Porto (IVDP) liet zien hoe een oude fles Vintage Port wordt geopend. Kurken hebben maar een beperkte levensduur en alhoewel dit tientallen jaren kan zijn werd er traditioneel in de Douro voor flessen Vintage Port die ouder dan ongeveer 50 jaar zijn een 'Port tang' gebruikt. Dit om te voorkomen dat oude kurken afbrokkelen bij het openen met een kurkentrekker en in de Port terecht komen.

vintage port,douro,portugal

De metalen tang wordt op het vuur gelegd.

vintage port,douro,portugal

De vlam gaat er geruime tijd in tot het uiteinde gloeiend heet is.

vintage port,douro,portugal

Als de tang warm genoeg is wordt hij op de hals van de fles gezet net onder de kurk en goed samen geknepen.

vintage port,douro,portugal

De tang gaat eraf en op de plek waar de tang op de fles zat wordt er ijswater gegoten.

vintage port,douro,portugal

Door de thermische schok breekt het glas en dan wordt het uiteinde van de fles verwijderd met de kurk nog in het glas.

vintage port,douro,portugal

vintage port,douro,portugal

Kurk zit nog in de flessenhals. Ja het was hier helaas geen fles van 50+ jaar.

vintage port,douro,portugal

Netjes afgebroken, geen schilfers.

vintage port,douro,portugal

En decanteren maar....

 

17:12 Gepost door Vinama in Wijn serveren | Commentaren (0) | Tags: vintage port, douro, portugal |  Facebook | |  Print

09 mei 2012

Concours Mondial de Bruxelles gaat Portugees – Vinho Verde

 

Het heuvelachtige landschap van de Douro scheert aan me voorbij terwijl ik in de bus wat tijd heb om te schrijven op weg naar Quinta do Panascal. Van deze Quinta die het eigendom is van Fladgate Partnership (o.a. Taylor’s en Croft Port) komen de druiven voor de wereldberoemde Fonseca Port.

portugal,vinho verde,concours mondial de bruxelles

Deze ochtend in Guimaraes (Portugal) heb ik als jurylid van het Concours Mondial de Bruxelles een vijtigtal wijnen blind geproefd. Achteraf bleek het om een reeks witte wijnen uit Rueda  (SP) te gaan en de rode reeksen kwamen uit Minervois, Alentejo (PT) en Rioja(SP). Gedurende drie dagen wordt er geproefd door alle deelnemers.

Alle wijnen worden beoordeeld volgens het systeem van het O.I.V. maar dan licht aangepast voor het concours. Aangezien er proevers zijn uit meer dan veertig verschillende landen wordt er ook een universeel beoordelingsformulier gebruikt zonder tekst maar enkel met ‘smileys’ voor de te beoordelen aspecten. Een negental criteria die gelinkt zijn met een bepaald aantal punten. De wijn krijgt hierdoor een score op maximaal 100 punten en al naar gelang de hoogte hiervan komt hij in aanmerking voor een medaille (zilver, goud of groot goud) of niet. Aangezien het concours Belgisch is en de resultaten onder Belgische vlag gepubliceerd worden wordt alles ter plekke gecontroleerd door een inspecteur van de Belgische overheid.

portugal,vinho verde,concours mondial de bruxelles

Mijn groep juryleden bestaat uit een Portugese wijncriticus, een Amerikaanse wijnschrijver, een Franse oenoloog en een Spanjaard die sommelier is geweest en nu zijn eigen wijnopleidings centrum in Madrid heeft. In totaal zijn er 3XX professionele proevers. De hoeveelheid wijnen die dit jaar totaal geproefd worden lijkt enorm veel nl. 8.397 (inclusief spirits) maar per jury proef je er maar 50 op een dag wat wel werken is hoor maar tevens ook goed te doen. Een wijn wordt slechts door één jury blind geproefd. Om te kijken of de juryleden consequent zijn in hun beoordelingen wordt er ook iedere dag één en dezelfde wijn tweemaal (blind) geschonken. Vandaag was dit een wijn uit Rueda die ik de eerste maal 72 punten had gegeven en de tweede maal 74 punten. Dit minieme verschil betekend voor de organistatie dat ik een stabiele, consequente proever ben (oef, gelukkig...). Pas na dat alle wijnen van die dag geproefd en beoordeeld zijn en de resultaten zijn ingeleverd krijgen we een lijst met de namen van de wijnen zodat we ook weten wat we geproefd hebben.De wijnen worden trouwens niet kris kras door elkaar geproefd maar per streek, druif of andere gelijkaardig element. Dit om te voorkomen dat je een Beaujolas moet beoordelen net na een krachtige Languedoc bijvoorbeeld.

portugal,vinho verde,concours mondial de bruxelles
Quinta de Azevedo - Vinho Verde

Na het proeven is er ook altijd wel tijd voor een bezoek aan de lokale wijnregio’s. Zo zijn we Quinta de Azevedo gaan bezoeken in  Vinho Verde  van de Sogrape groep die in totaal 1.200ha heeft en niet alleen in Portugal. Ook zijn ze sinds 2002 eigenaar van de Sherry Sandeman.

portugal,vinho verde,concours mondial de bruxelles

De naam Vinho Verde heeft overigens niets te maken met de kleur van de wijn maar met de groene streek waar de wijn gemaakt wordt. En dat het groen is niet onbegrijpelijk want we hebben de afgelopen dagen al aardig wat regen op ons dak gehad.

Gelegen in het noordwesten van Portugal wordt deze wijnregio in het noorden gestopt door de rivier Minho, in het oosten en zuiden door de bergen en in het westen door de Atlantische ocean. Vinho Verde beslaat 21.000ha, heeft een afgebakende herkomstbenaming sinds 1908 en is verdeeld in negen subregio’s zoals Amaranta, Ave en Paiva. Naaste de witte wijn (85%) die in het algemeen geen hoog alcoholgehalte hebben wordt er ook rode wijn (13%), rosé (2%) en witte schuimwijn gemaakt. De productie van rode wijn die vooral lokaal gedronken wordt neemt ieder jaar af en wit groeit continue. Vinho Verde wijnen vertegenwoordigen 40% van alle DOC wijnen in Portugal (excl. Madeira en Port). Dat Vinho Verde een enorme groei doormaakt is te zien in de exportcijfers die in de laatste tien jaar verdubbeld zijn. België is het negende exportland qua volume met Amerika, Duitsland en Frankrijk op de top drie.

Het maximale toegelaten rendement is 80hl/ha maar het gemiddelde rendement volgens de ‘Comissao de Viticultura da Regiao dos Vinhos Verdes’ ligt op 30hl(?).

De aanbevolen witte druivenrassen voor Vinho Verde zijn Alvarinho, Avesso, Azal, Arinto, Loureiro, Batoca en Trajadura. Nog extra een achtiental andere zijn toegestaan.

portugal,vinho verde,concours mondial de bruxelles
Oenoloog Manuel Vieira - Quinta de Azevedo

Het klimaat kenmerkt zich door natte winters en droge zomers. De bodem bestaat voornamelijk uit graniet en leisteen met een toplaag van zand. Karakreristiek voor het landschap waren vroeger de manieren waarop de wijnstokken gesnoeid werden.  Bij ‘Arjao’ en ‘Enforcado’ hangen de druivelaars van en tussen bomen. Bij ‘Ramada’ staan de wijnstokken tegen granieten palen en zijn ze via ijzerdraad als een pergola gevormd. Uiteraard worden tegenwoordig ook de modernere manieren gebruikt en dit zelfs in de meerderheid.  

portugal,vinho verde,concours mondial de bruxelles

Quinta de Azevedo ligt aan de ‘Rota dos Vinhos Verdes’ is een domein van 32ha met vooral witte druivenrassen arinto, alvarinho, loreiro. Daarnaast kopen ze ook nog druiven voor hun merkwijn Gazela op want ze kunnen de vraag naar deze Vinho Verde niet aan (5 miljoen liter).­ De Vinho Verde 2011 (met 70% loreiro plus arinto) en de Morgadio da Torre  2011 van alvarinho zijn mooi fruitig en fris gemaakt en konden me wel bekoren. Verwonderlijk is de kwalliteit als je weet dat het rendement tegen de 80hl/ha ligt. Op de Quinta staat een schitterend landhuis wat enkele eeuwen oud is wat in sommige vertrekken eerder op een museum lijkt. De familie gebruikt het huis nog steeds zelf in de weekends.

portugal,vinho verde,concours mondial de bruxellesEén van de vele vertrekken van de Quinta

Vinho Verde, probeer zelf eens een fles zou ik zeggen en als je niet weet waar je kwaliteits Vinho Verde kan kopen dan kijk dan maar eens bij Wijnhuis Jeuris

09 maart 2011

Portugese wijn, de kwaliteit springt uit het glas

De ingrediënten:
- Douro
- Dao
- Porto
- Portugal specialist Kris Jeuris

Laat deze allemaal een avondje pruttelen voor de Vlaamse Wijngilde in Brussel en je krijgt gegarandeerd een lekker Portugees stoofpotje.  

Portugal is een land wat tot midden jaren zeventig nog onder een militaire dictatuur gebukt ging.  Pas vanaf 1986 bij de toetreding tot de Europese Unie is de ontwikkeling van het maken van wijn in een technologische versnelling gekomen en kwam vooral de kennis beschikbaar om kwalitatieve wijnen te maken (afgezien van het maken van Port waar men al meester in was).   

Quinta de Saes Cor Doa 2009 (7,90€) beet de spits af en toonde zich als een fruitige, florale frisse wijn met strakke zuren.  De 100% alvarinho van Muros Antigos 2009 (13,48€)  gemaakt door Anselmo Mendes was mineralig met rijp fruit in de mond ondersteund door een mooie zuurgraad en een lange evenwichtige afdronk. Mooi voorbeeld van de kwalitateit die tegenwoordig in Portugal wordt gemaakt. Als derde witte wijn was de Quinta dos Carvalhais Colheita Seleccionnada 2006 (15,17€) gemaakt van de druivenrassen Encruzado en Verdelho het buitenbeentje. Want dit is een witte wijn die houtgisting heeft gehad en intense aroma’s van boter en noten had. In de mond een volle, ronde wijn met een duidelijke houtopvoeding die in wel iets weg heeft van het chardonnay type wijn maar wel een mooie frisheid had.

Bij de rode gingen we terug naar het domein  Quinta de Saes namelijk de Dao 2008 (11,66€), druivenrassen touriga nacional en alfrocheiro preto. Licht zwart fruit in de neus met in de mond hetzelfde fruit maar met een mooie fraicheur, medium tannine en lichte aangename vegetale toets.  2008 was een koel jaar in Dao en deze wijn kan nog wel even liggen.
Vale Raposa Reserva 2008 (11,66€), Douro, touriga nacional en tinta cão van een leisteen bodem, is een wijn met elegant rood fruit zoals kersen en een geroosterde toets in de neus. Een volle aanzet, kruidig, peper en drop. Een allemansvriend waarvan de alcohol in de afdronk opvalt.  

Vervolgens de ‘fieldblend’ Quinta Terra Feita de Cima Po de Poeira 2007 uit Douro (18,92€), van de druivenrassen touriga franca, tinta roriz, tinta cao, touriga nacional en andere. In de neus kersen, viooltjes, pruimen en een lichte houttoets maar wat vooral naar voren komt is de finesse. In de mond een mooie jonge wijn met mineralen en krokante tannine. Kan zeker nog even wat rusten. “Pó betekent 'stofdeeltje', poeira betekent 'stof', op het label van de tweede wijn staat een stofdoek (wat volstaat voor een kleine beetje stof), op dat van poeira staat een stofzuigerkabel. Elk jaar verandert het label omdat elke oogst anders is en aldus andere accenten in de structuur van de wijn legt”, aldus Kris Jeuris.

niepoort morgadio da calçada late bottles vintage 2004 port.jpg


Dan naar de Dao voor de Quinta da Pellada 2007 (40,70€), Dão-blend met lichte dominantie van Touriga Nacional. Een zeer complexe zijn in de neus met bosbessen, cassis cederhout en vooral elegantie.  Mooie rondeur in de mond van deze jonge wijn bomvol fruit en mineralen met een lange afdronk die nog een enorm potentieel heeft en dus nog even mag blijven liggen. Gaat gemakkelijk nog tien jaar mee.

Als afsluiter de Niepoort Morgadio da Calçada Late Bottled Vintage 2004 port (16,40€). Geconcentreerd rood fruit in de neus, zeer fruitig met daarnaast krieken op alcohol en ook wat evolutie in de vorm van bosgeuren en nat hout. In de mond een volle geconcentreerde aanzet met een zalvende structuur. Zeer veel fruit, zoete bramen, cassis en een lange afdronk. Een zeer , zeer goede prijs-kwaliteitsverhouding  en leg dit maar in je kelder zou ik zeggen of nog beter, schenk dit maar in je glas.

Dit weekend kun je diverse van bovenstaande wijnen zelf gaan proeven tijdens de degustatie bij Wijnhuis Jeuris in Roeselare, Kaaistraat 62a. Doorlopend van 14:00 tot 19:00. www.wijnhuisjeuris.be  

23:44 Gepost door Vinama in Geproefd, Wijn proeverij | Commentaren (2) | Tags: portugal, douro, dao, porto |  Facebook | |  Print

19 december 2007

O trio magnificient dos portugees

Tijdens de sommelierles Portugal kwam Kris Jeuris van de Portugal specialist Wijnhuis Jeuris een vurig betoog houden over hoe mooi Portugal als wijnland wel niet is. En ik kan hem alleen maar gelijk geven maar naast de alom bekende Port heeft het land wel een grote uitdaging om de gehele wereld bekend te maken met hun vrij onbekende witte en rode wijn. Met druivenrassen als touriga-nacional, tinta roriz, rabigato, loureiro, arinto en touriga-franca die toch niet zo lekker in de mond liggen als chardonnay en cabernet-sauvignon is dat een hele opgave. Echter degene die al Portugese wijn heeft geproefd weet wat een kwaliteit het land in petto heeft.

Portugal:
"Zowel door z’n geografisch als politiek isolement (tot de toetreding tot de EU in 1986) bleef Portugal in de 20ste eeuw een goed bewaard geheim. Het verhaal van de Portugese wijn leidt daarom langs vaak onbekende wijnstreken met een verrassende traditie. De rijkdom aan inheemse druivenrassen en de variatie in bodem- en klimaattypes is er enorm. De eigenheid van de wijnen staat glas na glas garant voor puur drinkplezier.

In een verder verleden was van isolement in Portugal geen sprake. Met name met de Engelsen hebben de Portugezen steeds een nauwe handelsband onderhouden. Al in de 12de eeuw werd wijn uit de Minho verscheept naar Engeland. Portugals meest bekende wijn, de porto, dankt zijn ontstaan trouwens aan de handel met de Engelsen, die een sterke vlucht nam ten tijde van de oorlog tussen Frankrijk en Engeland in de 17de eeuw. In de 18de eeuw waren heel wat Engelse en Duitse handelshuizen in Oporto dan ook gevestigde waarden geworden. Maar dan sloeg de phylloxera (druifluis) toe die heel wat wijngaarden vernielde en in de 20ste eeuw kregen de Portugezen er het bewind van António de Oliveira Salazar bovenop (1932-1974). Het land raakte steeds meer geïsoleerd en in dewijnindustrie werd een ver doorgedreven politiek van coöperatieve handel gevoerd. Na de revolutievan 1974 werd langzaam het pad geëffend voor de toetreding tot de EU en vanaf dan kwam de modernisering in een stroomversnelling, mede dankzij enorme financiële steun.

De meeste kleine kwaliteitsdomeinen die nu de toon aangeven zijn dan ook een vrij recent gegeven. De portohuizen bleven weliswaar onafgebroken verder bouwen aan hun rijke traditie, maar zij waren lange tijd niet geïnteresseerd in de productie van niet-versterkte wijnen.
Pas in 1952 bracht Casa Ferreirinha zijn beroemde Barca Velha op de markt en gaf zo de eerste aanzet voor de ontwikkeling van rode wijnen in de Douro. In de rest van Portugal werden bescheiden eigenaars van wijngaarden aangemoedigd om hun druiven te verkopen aan de plaatselijke coöperatieve. Hun productie was in de eerste plaats gericht op grote volumes met een zekere afzet in de vele ex-kolonies, wat de kwaliteit van de wijnen niet altijd ten goede kwam. Toch waren er ook heel wat familiebedrijven die resoluut voor kwaliteit kozen en zo hun streek een mooie erfenis van karaktervolle wijnen nalieten.

De bedrijvigheid in de wijnwereld is in Portugal nog nooit zo groot geweest. Met wisselend succes werpen heel wat jonge mensen zich op als wijnmakers met een visie en bieden hun diensten aan als consulent. Nieuwe bedrijfsstructuren worden op poten gezet en de grote doelstelling is om zo snel mogelijk wereldwijd te exporteren. Oudere wijnbedrijven worden langzaamaan wakker, maar twijfelen voorlopig nog tussen radicaal kiezen voor de vernieuwing of vasthouden aan hun traditioneel gemaakte wijnen.
douro portugal 2
Douro (foto: J.Goode)

Portugal heeft wijngebieden in alle provincies. De hoofdzones zijn van noord naar zuid de Minho, Tras-os-Montes, Beiras, Estremadura, de Ribatejano, de Alentejano, Terras do Sado en de Algarve. Je kan daarbij de Tejo (Taag) die in Midden-Portugal uit Spanje het land binnenstroomt en even voorbij Lissabon uitmondt in de oceaan als een significante breuklijn beschouwen. De gebieden die erboven liggen en dan meer bepaald de Douro, de Dao, Bairrada en sommige delen van de Vinho Verde en Estremadura hebben het grootste potentieel om complexe wijnen met groot bewaarpotentieel voort te brengen.
De gebieden eronder lijken door de grotere warmte meer geschikt om zich te concentreren op de productie van toegankelijke, vlotte wijnen aan bij voorkeur sympathieke prijzen. Toch zijn er ook daar een paar uitzonderingen. Bepaalde zones binnen de Alentejo (rond Estremoz en Portalegre) hebben wel degelijk de ideale mix van goede bodemstructuren en een favorabel microklimaat die met de plaatselijke Trincadeira en Aragonez optimaal benut kunnen worden. En in Setubal heeft men met de Moscatel een waardig alternatief voor de porto uit het noorden.

Terwijl de Dao en de Bairrada nog wat achterstand hebben in te halen, vind je in het noorden momenteel de grootste bedrijvigheid in de Douro. Door de langdurige absolute dominantie van de portwijnen is dit nochtans de streek die zich pas de jongste decennia wat meer is gaan toeleggen op de productie van niet-versterkte wijnen. Nu schieten de nieuwe wijnen er echter als paddestoelen uit de grond.
De streek is daardoor uitermate interessant om volgen, want terwijl sommige ambitieuze producenten moeten ervaren dat hun terroir zich misschien toch beter leent voor de portwijnen, blijken bepaalde percelen in met name de Cima Corgo uitstekende eigenschappen te vertonen. Aangezien de portoproductie er al zo lang aanwezig is, zijn ze vaak dan nog beplant met heel oude stokken (80 jaar oud is in de Douro heel gewoon). De resulterende wijnen kunnen uitermate karaktervol zijn.

Terwijl nieuwe aanplantingen vandaag meestal heel modern worden aangepakt, betekent ‘oude stokken’ in Portugal dat de wijngaard op traditionele wijze werd aangeplant met meestal verschillende rassen door elkaar (20 à 30 rassen samen is geen uitzondering). Met de verschillende rijpingstijden die dat met zich meebrengt, maakt dat het beheer van de wijngaard er niet makkelijker op, maar de diversiteit lijkt de complexiteit van de wijnen wel ten goede te komen.

Portugal is een land met een grote, indrukwekkende wijntraditie, maar de producenten van vandaag zijn nog maar pas die traditie aan het herontdekken en wijnland Portugal is dus meer dan ooit een work in progress". (met dank aan Wijnhuis Jeuris )

portugal quinta de saes

Kris had een mooi gamma wijnen meegenomen waar ik er drie heb uitgepikt:

Quinta de Saes Reserva Branco 2006, Doa, Alvaro Castro: Gemaakt van bical, encruzado en cerceal. In het begin een lichte pareling in het glas wat verdwijnt, licht gele kleur met een groen schijn. Een frisse neus met grassige toetsen en gerookt wat van het terroir komt. In de mond een volle en frisse aanzet met wat peper. De zuren zijn goed aanwezig en maken de wijn  aangenaam fris en in de afdronk komt de citrus er door heen. 12.87 Euro, 14/20pt.

Quinta de Saes Tinto Colheita Exclusiva 2006, Doa, Alvara Castro: Gemaakt van touriga nacional, alfrocheiro preto. Deze paarse ondoorzichtige wijn heeft een zwoele neus met kruiden en confituur. In de mond vindt je de kruiden en confituur ook weer terug maar het is vooral een ongelofelijke fruitbom en dan wel eentje van de frisse soort en absoluut niet zwaar en doet wat fluweelachtig aan. De zuren ondersteunen de tannines mooi. Goed glas wijn, staat nu garant voor veel drinkplezier. 8.50 Euro, 15/20pt 

Niepoort Morgadio da Calçada Tinto 2005, Douro, Dirk van der Niepoort: Voor mij de topper van de avond. Gemaakt van touriga nacional, tinta roriz, tinta cao, touriga franca en tinta barocca. 15mnd Franse eik. Een donker rode wijn met rode bessen in de neus, finesse en veel complexiteit. Eén en al fruit in de mond, fris, snoepjesachtig en elegant met kersen in de afdronk. Perfect in balans en nu al heerlijk op dronk. 16.00 Euro, 16,5/20pt 

Portugal, een land wat gelukkig veel interessante wijnen te bieden heeft voor de wijnliefhebber. Je moet ze gewoon eens gaan ontdekken. Adeus.

23:58 Gepost door Vinama in Geproefd | Commentaren (4) | Tags: tinta roriz, portugal, douro, touriga-nacional |  Facebook | |  Print