05 april 2011

To Bio or not to Bio....?

Wordt het naast het tegenwoordig alom verkondigde “Think green” nu ook “Drink green”?

Eigenlijk bestaat er niet zo iets als ‘biowijn’. Enkel ‘wijn gemaakt van biologisch geteelde druiven’.
In de wijngaard gaat men het gebruik van chemische meststoffen, pesticiden en insecticiden verbieden, om terug te grijpen naar een meer natuurlijke bewerkingsmethode. Het enige (“niet biologische”) toegelaten middel tegen ziekten is de befaamde ‘bordelese pap’, een mengsel van kopersulfaat en kalk. Alle andere bestrijdingsmiddelen moeten biologisch zijn. Tegen schadelijke insecten zal men natuurlijke vijanden inzetten en om de groei van de planten te bevorderen gebruikt men enkel nog organische (plantaardige en dierlijke) meststoffen.

De biologische vorm van wijnmaken wordt nog door geen enkele instantie gecertificeerd. De EU heeft het onlangs geprobeerd maar dat voorstel heeft het niet gehaald. Wel kunnen we stellen dat de bio-wijnmaker ook in de vinificatiekelder zo weinig mogelijk onnatuurlijke producten zal gebruiken. Zo zal hij het gebruik van zwavel zoveel mogelijk beperken en mocht hij de wijn willen klaren zal hij dit enkel doen met bijvoorbeeld eiwit of bentoniet.

Waarom werkt elke wijnbouwer niet op een biologische manier? Heel eenvoudig, als je op een natuurlijke manier druiven gaat verbouwen, zul je ook meer de grillen van de natuur moeten ondergaan. In sommige oogstjaren loop je het risico dat je minder rendement hebt en dus ook minder wijn kan verkopen. Niet elke wijnbouwer is bereid of in de mogelijkheid om de (financiële) gevolgen hiervan te dragen. Het vergt ook meer inspanning van de wijnbouwer om een goede wijn te maken. Gebruik maken van high-tech in de wijngaard en de kelder vergemakkelijkt het werk, maar kan zorgen voor een relatief minder diepe en complexe smaak van de wijnen.

Biologische wijnbouw komt van heel ver. Begin jaren ’90 was het nog geen begrip maar nu zeker wel, alhoewel het eigenlijk toch ook nog in de kinderschoenen staat als je naar de cijfers kijkt. Ook al is vandaag nog maar ongeveer 4,5% van de totale Europese wijnbouw als biologisch te benoemen en er een trage groei waarneembaar is, de biologische wijnbouw heeft zich op de kaart gezet en is niet meer weg te denken.

pesticide wijngaard champagne.jpg
Het besproeien van een wijngaard in Champagne. Gezien de kleding die de man draagt gaat het hier waarschijnlijk niet om een ongevaarlijk goedje.


Laten we eerst eens kijken naar enkele effecten die pesticiden uit de traditionele wijnbouw op onze gezondheid kunnen hebben:

-       Aantasting van het immuunsysteem, zodat mensen sneller ziek worden en vaker chronische ziekten 
        ontwikkelen. Ook allergieën krijgen meer kansen.
-       Enkele pesticiden verstoren de werking van hormonen. Bij vissen bijvoorbeeld leidt dit zelfs tot
        geslachtsverandering.
-      De ziekte van Parkinson neemt toe, zowel op het platteland als in geïndustrialiseerde gebieden. Ook dit wordt toegeschreven aan pesticiden.
-       Het is onbekend welke gevolgen er zijn voor de gezondheid bij de inname van meerdere residuen van  pesticiden met eenzelfde werking. Men verwacht dat het totale effect groter is dan de som. Dit noemt men het ‘combitoxeffect’.
-       Bij vrouwen met borstkanker worden 5 tot 9 keer meer sporen van pesticide in het bloed aangetroffen.

Echter het volledige gezondheidseffect van pesticiden uit voeding/drank op de lange termijn is nog steeds niet duidelijk.

Moeten we nu meteen alle niet ‘biowijn’ laten staan? Nee dat heeft geen zin want…..surprise.... al die pesticiden worden ook gebruikt voor voor het verbouwen van vele andere producten die je iedere week in de supermarkt of bij de groenteboer koopt. Niets meer kopen is namelijk ook geen optie.  

De perceptie van het begrip bio bij de consument is de laatste jaren wel sterk veranderd. Zo was het vroeger voor veel mensen nog een vies woord en vaak verbonden met een imago van geitewollen sokken en vegetariërs. Ondertussen is bio de normaalste zaak van de wereld wat niet wil zeggen dat iedereen nu ook bio koopt. Het overgrote deel van de (supermarkt)-consumenten kan het namelijk niet schelen of een wijn biologisch is en begrijpt al helemaal niet wat biodynamische wijn is volgens een study van Wine Intelligence. De wijnliefhebbers en wijnamateurs daarentegen echter tonen steeds meer interesse in biologische wijnen en ook in het hogere prijssegment.

Ook in specifieke wijnopleidingen wordt er vandaag de dag niet echt specifiek aandacht besteed aan biologische en biodynamische wijn, terwijl je toch zou verwachten dat er standaard één les aan gewijd zou moeten worden om de toekomstige professional of geinteresseerde wijnliefhebber te informeren omtrent de verschillen tussen de biologische, biodynamische en traditionele wijnen. Werk aan de winkel dus.

nicolas joly savanierres marius cheval horse vineyard.jpg
In de wijngaard Coulée de Serrant van Nicolas Joly, Savennières, Loire.

Zijn er wijnboeren bio geworden omdat ze dat als een marketing instrument kunnen gebruiken en hierdoor denken hun wijn gemakkelijker te kunnen verkopen? Mocht dat zo zijn dan slaan die de plank echt helemaal mis. Ja, sommige markten zoals Amerika en Japan vragen sneller aan een wijnboer om een ‘biologische wijn’ te maken dan andere landen, maar dat is marginaal. Er zijn ook bioboeren in hart en nieren die niet op de fles willen zetten dat het biologisch gemaakt is juist omdat ze denken dat het mensen afschrikt. Zoals ook de schroefdoppen op wijnflessen in het begin de consument de indruk gaven dat het om een lagere kwaliteit wijn ging. Dezelfde link maakt men soms ook met wijn van biologische druiven.

Bij alle ‘biologische wijnen’ die ik tot op heden geproefd heb is er een zeer grote verscheidenheid van kwaliteit (van slecht naar uitstekend) zoals dat ook bij niet ‘biowijn’ het geval is. Ik neig er toch naar te zeggen dat de echt natuurlijke en biodynamische wijnen (beide een soort extreme vorm van ‘biowijn’) een bepaalde puurheid en karakter in smaak hebben die je niet zo snel in traditionele wijnen tegenkomt. Is dit te danken aan het lagere  sulfiet gebruik waardoor de primaire fruit aroma’s beter naar voren komen?

Als je me nu vraagt wat drink je liever: een ‘biowijn’ of een gewone dan is mijn antwoord ik drink het liefste een goede wijn ongeacht hoe hij gemaakt is. Als de goede wijn dan ook nog eens gemaakt werd met zorg voor de natuur en met zo min mogelijk manupilaties in de kelder, des te beter zou ik zeggen.

Van een mythe kunnen we zeker niet spreken als we het over biologische, natuurlijke en biodynamische wijnen hebben, ze bestaan wel degelijk en maken onherroepelijk deel uit van het huidige en toekomstige wijnaanbod.

“Het is niet omdat je biologisch of biodynamisch werkt dat je goede wijn maakt, of dat je wijn beter is dan ‘traditionele wijn’. Maar als je een goed wijnmaker bent, kan je expressievere en complexere wijn maken dan op de tegenwoordig meer gangbare manier.” Jan Theys (voormalig eigenaar van het wijndomein La fattoria Fiamminga in Toscane).

So “To bio or not to bio”? 

Dit artikel maakt deel uit van de "Vlaamse Wijnblogdagen" waarin een reeks wijnbloggers over hetzelfde onderwerp een artikel schrijven volgens eigen interpretatie. Links in de kolom onder Vlaamse Wijnblogs" vindt je de andere blogs.

23:34 Gepost door Vinama in Vlaamse Wijnblogdagen | Commentaren (0) | Tags: bio |  Facebook | |  Print

28 maart 2009

Le Salon des vins naturels

Om alvast in je agenda te noteren: Op 17, 18 et 19 april 2009 vindt on Olne nabij Luik een wijnbeurs plaats van natuurlijke kwaliteits wijnen. 35 wijnboeren zullen zelf hun wijn voorstellen en er staan een paar interessante domeinen zoals Pierre Frick uit de Elzas en Rene Mosse uit de Loire en eigenlijk nog veel meer. Wil je zelf eens praten met de man/vrouw achter de wijn die je drinkt dan kan dat gedurende die dagen. salons des vignerons olne 2009

Alsace
Jean-Pierre et Chantal Frick - Domaine Pierre Frick
Alsace - Crémant d'Alsace - Alsace Grands Crus Steinert, Vorbourg, Eichberg - Alsace Vendanges Tardives et Sélections de Grains Nobles


Beaujolais
Michel Guignier - Domaine Michel Guignier
Beaujolais - Moulin à Vent - Fleurie


Bourgogne
Thomas Pico - Domaine Pattes Loup
Chablis

Vincent Thomas - Domaine de la Chappe
Bourgogne Tonnerre

Agnès et Sébastien Paquet - Domaine Paquet
Auxey-Duresses

Céline et Laurent Tripoz - Domaine Tripoz
Macon - Pouilly-Loché


Bordeaux
Corinne et Jean-Michel Comme - Château du Champ des Treilles
Sainte-Foy Bordeaux


Corse
Nicolas Mariotti Bindi - Domaine Nicolas Mariotti Bindi
Patrimonio


Jura
Alice Bouvot et Charles Dagand - Domaine de l'Octavin
Arbois


Languedoc
Alban Michel - Les Sabots d'Hélène
Corbières

Michèle et Frédéric Palacios - Le Mas de mon Père
Malepère - Vin de Pays d'Oc
 

Clément Mengus - Domaine de Cazaban
Cabardès

Pierre Fabre et Marc Bertrand - Château de Gaure
Limoux

R. Forbes et J.-M. Rieux - Domaine de Gressac
Vin de Pays du Gard

Luc Lybaert - Domaine Lous Grèzes
Duché d'Uzès


Loire
Agnès et René Mosse - Domaine Mosse
Anjou

Isabelle et Hervé Villemade - Domaine du Moulin
Cheverny - Cour Cheverny

Damien Delecheneau - Domaine de la Grange Tiphaine
Touraine - Touraine Amboise - Montlouis

Philippe Peulet - Domaine de la Perrière
Côte Roannaise
 


Normandie
Julien Frémont - Domaine de Fortmanel
Calvados - Pommeau - Cidre - Poiré


Provence 
Françoise Dutheil de la Rochère - Château Sainte-Anne
Côtes de Provence - Bandol 

Dominique Hauvette - Domaine Hauvette
Baux de Provence


Rhône
Romain Corbin - Domaine le Pré Neuf
Côtes du Rhône - Vinsobres

Gilbert Clusel et Brigitte Roch - Domaine Clusel-Roch
Côte-Rôtie - Condrieu

Matthieu Dumarcher - Domaine M. Dumarcher
Côtes du Rhône


Roussillon
Vincent Parcé - Domaine de la Rectorie
Banyuls - Collioure
 

 ... et Domaine de la Préceptorie
Côtes du Roussillon - Maury

Jean-Philippe Padié et Guillaume Jouquet - Domaine Padié
Côtes du Roussillon - Vin de Pays des Côtes Catalanes
 

Lucien Salani - Domaine des Balmettes
Vin de Pays des Côtes Catalanes - Muscat de Rivesaltes



Savoie
Véronique Dupasquier - Domaine Dupasquier
Roussette de Savoie



Sud-Ouest
C. Maisonneuve et M. Cosse - Domaine Cosse-Maisonneuve
Cahors

Patrice Lescarret - Domaine de Causse Marines
Gaillac

Stéphanie Roussel - Château Lassolle
Côtes du Marmandais
 

Laurent Cazottes
Eaux de Vie - Liqueurs



Chili
Matthieu de Genevraye - Clos Ouvert


 Meer informatie op www.salondesvignerons.be  

11:42 Gepost door Vinama in Wijn proeverij | Commentaren (4) | Tags: bio, biodynamisch, natuurlijk |  Facebook | |  Print

17 november 2007

Tweemaal "Natuurlijk"

Dit weekend zijn er twee proeverijen met "natuurlijke" wijnen.

Bij de Biotiek in Zoersel kun je vandaag en morgen terecht tussen 14:00-19:00uur. Hier vindt je enkel Bio en Bio-dynamische wijnen.

Ook bij Divino in Dendermonde is er een degustatie waar Stefaan Van den Bossche naast zijn "gewone" wijnen ook een hele reeks Bio en Bio-dynamische wijnen laat proeven.

Het word dus een "gezond" weekend. Lachend
chaussage2

11:30 Gepost door Vinama in Algemeen | Commentaren (4) | Tags: bio-dynamisch, bio |  Facebook | |  Print