02 februari 2008

Tokaj Late Harvest

Samen met een elftal andere wijnblogs/websites uit Vlaanderen brengen we je vandaag voor het eerst gezamelijk allemaal een artikel over "Late Harvest" wijnen en dat vanuit ieder zijn eigen optiek bekenen. Dus 12 X "Late Harvest" en dat in een eigen blogstijl.

Late Harvest en misschien wel beter bekend als Vendange Tardive wil letterlijk zeggen 'laat geoogst'. De druiven worden laat in het seizoen overrijp geoogst en soms zelfs met edele rotting waardoor de druiven een hoog suikergehalte hebben. De meest bekende zijn waarschijnlijk de wijnen uit de Elzas waar er enkel Vendange Tardive gemaakt mag worden van de  vier druivensoorten gewürztraminer, pinot gris, riesling en muscat. Ook in de de Bordeaux, Loire en de  Jurançon kom je ze tegen alsook in Duitsland. 
 
Ik ga het vandaag niet over een voor de hand liggende Late Harvest hebben maar ga het zoeken in de Tokaj regio in Hongarije wat sinds 2004 deel uitmaakt van de Europese Unie. Tokaj ligt 200km ten oosten van Budapest en heeft 6000ha wijngaarden. Het cultureel historische landschap staat sinds 2002 op de Unesco Wereld Erfgoedlijst.
De naam Tokaj is inmiddels ook beschermd wat wijnen betreft en enkel wijnen uit de Tokaj regio mogen deze naam dragen dus Tokay uit de Elzas is sinds midden 2007 niet meer toegestaan vandaar dat men daar nu enkel Pinot-Gris op het etiket zet.
tokaj  on a barrell
Tokaj is wereldberoemd vanwege de zoete Tokaji Aszu wijn die er gemaakt wordt van furmint druiven die de edele rotting hebben ondergaan. Volgens Louis XIV is Tokaj: "Le vin des rois, le roi des vins". Over deze wijn ga ik het vandaag niet hebben maar wel over zijn jongere broertje de 'Late Harvest' van Hétszölö.

Het domein is Hétszölö dateert uit 1502 en is zelfs nog 200 jaar in eigendom van de keizer geweest vandaar dat men zich nog 'Imperial Royal Estate' mag noemen. Hétszölö ( spreek uit als Het-so-low ) is een domein met 45ha wijngaarden dat vandaag de dag in handen is van een Franse groep maar zowel het lokale management als de wijnmakers zijn allemaal Hongaren. 

Copy of aszu-grapes-3Furmint druiven met en zonder Botrytis

De wijngaarden zijn gelegen op de zuidelijke hellingen van de Tokaj heuvel bij het dorp Tokaj tegen de Tisza rivier waardoor ze beter ontwikkelde botrytis druiven voortbrengt.
 
Druiven in deze late harvest wijn: 95% furmint en 5% harslevelu. De overrijpe druiven worden manueel geoogst. Het kan voorkomen dat er tussen de druiven ook al druiven zitten die door de edele rotting aangetast zijn. De gisting neemt 10 dagen in beslag en vindt plaats in 18° in inox kuipen. De wijn wordt slechts zeer licht gefilterd.


Tokaj Late Harvest 2004, Hétszölö:
Een verleidelijke neus met wat zoetige lychee en mandarijnen zeste, appels en munt. In de mond een zoete frisse aanzet met marsepein en exotische vruchten. De zuren zorgen ervoor dat het een frisse zoete wijn is en absoluut niet lomp of stroperig. Een heerlijk glas wijn, ongecompliceerd maar wel met finesse. In de afdronk een zeer licht bittertje wat niet storend is en bij zoete wijnen vrij vaak voorkomt. Hier drink je zo enkele glazen van zonder dat het zoete gaat vervelen in tegenstelling tot bijvoorbeeld de zeer zoete wijnen. Combinatie met gerechten: Foie gras, kalfsvlees, kip, vis met een roomsaus, fruit desserts en misschien ook wel kaas.
15pnt, 8,45 Euro bij Global Wineries in Antwerpen

hetszolo late harvest
Voor de lijst van de andere blogs/websites die deelnemen aan de Vlaamse Wijnblogdagen zie mijn bericht van gisteren hier.

Commentaren

Ha Mooie zet: Tokaji nog eens in de verf zetten. Een wijn met zo'n een eigenheid en een prachtige geschiedenis die maar al te gauw vergeten wordt.
Probeer zeker maar eens de enkele Tokaji's die in je in Colruyt Klassewijnen kan krijgen: stuk voor stuk schitterende voorbeelden!

Gepost door: Amaronese | 03 februari 2008

@Amaronese & Vinama Is er echt zoveel verschil tussen 4 - 5 & 6 puttonyos? Als je echt één fles zou kopen bij Colruyt, welke raad je aan?

Gepost door: Karen | 03 februari 2008

Noord Amerika Vergeet ook niet de Late Harvest wijnen uit Noord Amerika! in de eerste plaats in Canada (vooral in de buurt van de Niagara Falls worden zeer mooie dingen gemaakt) en in mindere mate in de VS (bv Michigan). Al moet ik er eerlijkheidshalve aan toevoegen dat de VS versies meestal geen hoogvliegers zijn...

Gepost door: Peter | 04 februari 2008

@Karen en Amaronese @Karen, het verschil tussen 4 - 5 & 6 puttonyos zit hem in de zoetheid oftewel in het suikergehalte.
4 puttonyos: minimaal 90gr suiker p/l
5 puttonyos: minimaal 120gr suiker p/l
6 puttonyos: minimaal 150gr suiker p/l

Veel mensen denken hoe meer puttonyos hoe meer kwaliteit maar dit is geen feit. Ga voor een 4 puttonyos die is al zoet genoeg.
Er zijn wijnboeren die zeggen dat het aantal rijpingsjaren overeen moet komen met het aantal puttonyos dat de wijn heeft maar dit is geen wetgeving.

@Amaronese, heb bij Colruyt op hun website gekeken maar geen Tokaj te vinden.

Cheers,

Gepost door: Vinama | 04 februari 2008

puttonyos zijn dat niet de mandjes waarin men de druiven verzamelt? En hoe meer mandjes hoe beter (en zoeter)?
Na zes puttonyos is er ook nog de escencia dacht ik.
Enfin, binnenkort hebben we Hongarije in de les (jij ook waarschijnlijk), dan komen we er alles van te weten

Gepost door: vinejo | 05 februari 2008

@Karen & Vinejo Puttunyos verwijst inderdaad naar de mandjes waarin de Aszù druiven verzameld worden. Vandaag verwijzen de nummers (van 3 tot 6) naar sukerconcentraties, omdat de manier van Tokaji maken 'gemoderniseerd' is. Dat moest wel, want na de Sovjet-hegemonie in Hongarije wist zo ongeveer niemand nog hoe Tokaji echt gemaakt werd. Aszù betekent zigenlijk 'gedroogd' (door de botrytis) en verwijst naar de Aszù-pasta die gemaakt wordt door de Aszù-druiven te vertrappelen tot een soort van dikke pasta. Nadat de pasta verkregen is, wordt most van niet 'gedroogde' druiven over de pasta gepompt om vandaaruit te fermenteren en in te weken.
Vroeger werden er van die pasta kleine bakjes (puttunyos) met een vaste maat toegevoegd aan traditionele Gönc-vaten van iets meer dan 130 liter. Vandaar de naam.
De kwaliteit hangt wel degelijk samen met het aantal puttunyos. Als je de vier niveaus samen met een Late Harvest (die buiten het gewone regime valt) en een Eszencia (alleen van Aszù-druiven) proeft, dan merk je het verschil wel. Soms gaan de hogere puttunyos inderdaad over de schreef, maar dat heeft eerder met de bekwaamheid van de producent te maken dan met de kwaliteitsmarge van de puttunyos (vergelijk met Spätlese, Auslese, BA en TBA, qua 'kwaliteitsgarantie').
Tokaji is voor mij bij uitstek een wijn die je zonder iets erbij drinkt (toch zeker vanaf 4 puttunyos). Ik karafeer 'm zelfs dikwijls.

@Vinama:
Kijk eens hier: http://wijn.colruyt.be/wine/index.jsp en dan naar 'Europese wijnlanden' en 'Hongarije'.

Gepost door: Amaronese | 05 februari 2008

@Amaronese-Colruyt Heb ze nu gevonden op de site Colruyt. Heb ook ontdekt dat hun zoek engine op hun site alleen werkt als je de volledige naam ingeeft en niet als je "tokaj" intikt :-(

Gepost door: Vinama | 05 februari 2008

Noord-Amerika Inderdaad Peter er komen zeer mooie zoete wijnen uit Canada zoals de ijswijn. Nie goedkoop, wel ontzettend lekker.
Heb trouwens ook uit Australië al eens een mooie Late Harvest gedronken van de Brown Brothers.

Cheers,

Gepost door: Vinama | 05 februari 2008

Tokaj Late Harvest op het rugetiket van hetzolo tokaj late harvest 2007, staat 50% furmint, 50% harslevelu.heeft dit met het jaartal te maken?
taalfoutje in de tekst: dateert en niet dateerd;
sorry, beroepsmisvorming

Gepost door: Gie Van Opstal | 10 maart 2010

assemblage Welkom op Vinama Gie! Blijkbaar gebruiken ze dus een andere assemblage per jaar met grote verschillen. In 2004 95% furmint en 5% harslevelu en in 2007 50/50.

Gepost door: Vinama | 11 maart 2010

Post een commentaar

NB: commentaren worden gemodereerd op deze weblog.